برآورد انتشار گازهای CH4، N2O و NOدر مزارع گندم و برنج خوزستان (مطالعه موردی: شوش و باغملک)
نویسندگان
1 گروه جغرافیا، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه حکیم سبزواری
2 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
3 دانشگاه حکیم سبزواری
doi
چکیده
افزایش غلظت گازهای گلخانهای طی چند دهه اخیر باعث ایجاد اثر گلخانهای در جو زمین و گرمتر شدن هوای آن شده است. پژوهش حاضر یک بررسی کاربردی تحلیلی است که با کمک مدلDAYCENT جهت مطالعه شار گازهای متان ( CH4)، نیتروس اکساید (N2O) ونیتریک اکساید ((NO درگندمزارهای شوش و شالیزارهای باغملک در خوزستان استفاده شد. همچنین تغییرات متوسط دمای سالانه هوا( oC1، 5/2 و 2/4) و بارش (2-، 7 و 14٪) جهت بررسینرخ شار گازهای متان، نیتروس اکساید و نیتریکاکساید شبیهسازی گردید. نتایج میانگینشار گاز متان در ایستگاه باغملک، 369/1، اکسید نیتروس 01/0 و اکسید نیتریک 01/0 تن در هکتار در سال به دست آمد و برای ایستگاه شوش شار متان 106/0، اکسید نیتروس 101/0 و اکسید نیتریک 111/0 تن در هکتار در سالتعیین شد.گاز متان بیشترین مقدار شار را در ایستگاه باغملک داشت. همچنین ایستگاه شوش،شار نیتروس اکساید و نیتریک اکساید بالاتری را نسبت بهایستگاه باغملک نشان داد. در ادامه بر اساس تغییرات دما در ایستگاه باغملک مقدار شار متان تقریباَ به صورت ثابت و مقدار تغییرات شار نیتروس اکساید و نیتریک اکساید بسیار ناچیز بدست آمد. در حالی که در ایستگاه شوش مقدار شار هر سه گاز با افزایش دما تغییر محسوسی را نشان داد. همچنین بر اساس تغییرات بارش در ایستگاه باغملک، شار متان مقدار ثابتی داشت، ولی شار نیتروس اکساید و نیتریکاکساید با زیاد شدن بارش، افزایش یافت. اما در ایستگاه شوش شار هر سه گاز با کاهش بارندگی کم و با افزایش آن زیاد شد. اختلاف بین مزارع برنج و گندم از نظر شار گازها به دلیل وضعیت هوازی و غرقابی بودن آنهاست.