تأثیر خشکدارها بر تغییرات کربن آلی خاک معدنی جنگلهای اوری (Quercus macranthera C.A. May) شمال کشور
نویسندگان
1 استادیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران
2 دانشیار، بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران
3 مربی پژوهش، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران
4 دانشیار، بخش تحقیقات جنگل، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
5 دکتری جنگداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران
doi
10.30466/jfrd.2023.54573.1656چکیده
هدف اصلی این پژوهش تعیین مقدار اثرگذاری خشکدارها بر تغییرات مقادیر کربن آلی خاک معدنی زیر بستر آنهاست. این پژوهش در قطعات نمونه دائمی 400 مترمربعی انجام شد. در داخل هر قطعهنمونه در بستر زیرین خشکدارهای با ارتفاع بیش از 5/1 متر و قطر برابرسینه یا قطر میانی بیش از 5/7 سانتیمتر، تجمعات آلی حاصل از پوسیدگی بافتهای چوبی برداشت شده و بعد از کنار زدن لایه آلی مذکور، لایه معدنی خاک تا عمق 10 سانتیمتر نمونهبرداری و به محیط آزمایشگاه منتقل شد. نتایج آزمون کروسکالوالیس نشان داد که مقادیر کربن آلی خاک بستر زیرین خشکدارهای گونههای مختلف با انواع فرم و درجات مختلف پوسیدگی دارای تغییرات معنیداری است. بهتبع آن، نتایج آزمون ناپارامتریک پرمانوآ دوطرفه نیز نشان داد که اثرهای متقابل فرم، گونه و پوسیدگی خشکدارها در رویشگاههای مورد پژوهش بهصورت جفتی بر مقادیر کربن آلی خاک معدنی بستر زیرین خشکدارها معنیدار نبود. نتایج آزمون اسپیرمن نیز نشان داد که مقادیر کربن آلی، عناصر غذایی و ماده آلی بین زیربستر آلی و لایه معدنی خاک خشکدارها دارای تغییرات مستقلی از یکدیگر بود (05/0<P) و بین مقادیر کربن آلی و مقدار نیتروژن کل در لایه معدنی خاک ارتباط معنیداری مشاهده شد (01/0>P).