شناسایی سامانه‌های کم فشار جنوبی

نویسندگان

1 استادیار، پژوهشکده هواشناسی

2 دانشجوی دکتری هواشناسی، پژوهشکده هواشناسی

3 دانشیار پژوهشکده هواشناسی

doi
چکیده

سامانه جنوبی یکی از سامانه های بارشی است که در آن کم فشار بسته ای از ناوه فشاری وارون دریای سرخ جدا می شود و در حین حرکت شرق سوی خود از مناطق جنوبی ایران عبور می­کند و سبب ریزش بارش­های متوسط و سنگین در این مناطق می­شود. در این مقاله با نگاهی کوتاه به مبانی نظری، یک الگوریتم مناسب برای شناسائی سامانه­های یاد شده در دوره آماری 2015-1986، طراحی شد که اجرای آن منجر به شناسائی 158 سامانه جنوبی در این دوره آماری گردید. نتایج نشان داد که الگوریتم طراحی شده به دلیل در نظر گرفتن ساختار دینامیکی این سامانه­ها، در شناسائی سامانه­های جنوبی از توانائی بالائی برخوردار است. همچنین دیده شد که در سال 1994 ، دوازده مورد سامانه جنوبی از منطقه مطالعاتی عبور کرده است ولی در سال­های  1987، 1990، 1991، 2000، 2004، 2009 و 2010 این تعداد سه مورد بوده است. بعلاوه ماه­های آوریل با فراوانی 4/18 درصد بیشترین تعداد رخداد و اکتبر با 8/3 درصد کمترین فراوانی رخداد سامانه جنوبی را به خود اختصاص می­دهد. بررسی­ همدیدی و دینامیکی دو حالت موردی نشان داد که نحوه شکل گیری و ساختار سامانه­های جنوبی مشابه سامانه­های عرض­های میانی است و کژفشاری شدید، فرارفت دمایی زیاد، هسته سرد و حرکت چرخندی در راستای قائم از مهمترین ویژگی­های این سامانه می باشد