فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

منشأ بسیاری از مشکلاتی که در پژوهش‌های حوزه علم اطلاعات و دانش‌شناسی وجود دارد (مانند کاربردی‌نبودن، تکراری و فاقد نوآوری‌بودن)، مربوط به نامشخص‌بودن نیازها و اولویت‌های پژوهشی این رشته است. در این راستا، هدف پژوهش حاضر شناسایی و دسته‌بندی موضوعات پژوهشی مهم در علم اطلاعات و دانش‎‏شناسی و سنجش میزان اهمیت آن‏ها به‌منظور تعیین اولویت‌های پژوهشی در این رشته است. این پژوهش از نوع نظری-کاربردی و روش پژوهش سندی-تحلیلی و پیمایشی است. جامعه پژوهش حاضر شامل استادان و دانشجویان مقطع دکتری در رشته علم اطلاعات و دانش‏شناسی در دانشگاه‌های تهران، خوارزمی، الزهرا، فردوسی مشهد، شیراز، اصفهان و شهید چمران اهواز در سال تحصیلی 95-1394 است که به‌دلیل محدود بودن جامعه پژوهش (165 نفر)، پرسشنامه بین تمامی افراد جامعه (به‌صورت الکترونیکی و حضوری) توزیع و در نهایت، 112 پرسشنامه (نرخ بازگشت 63 درصد) گردآوری شد. به‌منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها از آمار استنباطی (آزمون رتبه‌ای فریدمن) استفاده شده است. به‌منظور شناسایی اولویت‌های پژوهشی در علم اطلاعات و دانش‌شناسی به مرور متون این حوزه و نظرخواهی از استادان این رشته پرداخته شده است. نتایج این بررسی‌ها شناسایی 120 موضوع پژوهشی در علم اطلاعات و دانش‌شناسی بود که در 22 محور کلی تقسیم‌بندی شدند. نتایج بیانگر آن است که تحت تأثیر تحولاتی که طی سال‌های اخیر در رشته علم اطلاعات و دانش‌شناسی به‌وجود آمده (از جمله تغییر عنوان رشته و تا حدودی تغییر سرفصل‌های درسی و به‌تبع آن تغییر محتوای رشته، تحولات ناشی از ورود فناوری به رشته و حرکت بیشتر این حوزه به سمت میان‌رشته‌ای شدن) جامعه پژوهش حاضر موضوعات تازه و کاربردی، موضوعات مبتنی بر آینده و موضوعات مرتبط با فناوری‌های اطلاعاتی نسبت به موضوعات سنتی و مباحث نظری برای انجام پژوهش‌های آینده در این رشته را دارای اولویت بیشتری بدانند.