آیا سازماندهی دانش حرکتی پارادایمی دارد؟

نویسندگان

1 سرپرست بخش فهرستنویسی؛ کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران

doi
10.35050/JIPM010.2018.019
چکیده

سازماندهی دانش نگرشی نوین در سازماندهی منابع است که رویکرد معنایی به این حوزه بخشیده است. این مقاله با هدف بررسی تغییرات صورت‌گرفته در بینش و معرفت‌شناسی حوزه سازماندهی طی دوره‌های زمانی به نگارش در‌آمده است تا مشخص شود که آیا حرکت و پیشرفت سازماندهی دانش مبتنی بر پارادایم‌‌‌های علمی است؟ این تغییرات با تأثیرپذیری از دیدگاه پارادایمی نسبت به سازماندهی اطلاعات و دانش مورد تحلیل قرار گرفته است. این پژوهش به‌صورت مروری تاریخی انجام شده است. بررسی‌های انجام‌شده در متون مختلف با تکیه بر نظریه «توماس کوهن» صورت گرفته و از مطالعه و بررسی پژوهش‌های صورت‌گرفته توسط متخصصان حوزه سازماندهی برای دستیابی به روند شکل‌گیری سازماندهی اطلاعات و دانش استفاده شده است. تقسیم‌بندی‌های تاریخی بر اساس دیدگاه «اسمیراگلیا» در حوزه سازماندهی دانش است. یافته‌ها حاکی از آن است که پیشرفت‌های فناوری اطلاعات در تأمین ابزارها و رویکردهای فلسفی به‌ لحاظ تأمین هستی‌شناختی سازماندهی دانش بر رویکرد سازماندهی منابع اطلاعاتی تأثیرگذار بوده است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که سازماندهی دانش دارای حرکتی پارادایمی است. پارادایم‌های مبتنی بر رویکردهای فلسفی از جمله عمل‌گرایی و تجربه‌گرایی بر سازماندهی اطلاعات تأثیر به‌سزایی گذاشته است. این تغییرات در رویکردهای فلسفی به ‌همراه تغییرات در فناوری‌های مورد استفاده در سازماندهی اطلاعات، پارادایم‌هایی را در زمینه سازماندهی منابع به‌وجود آورده است. گرایش به سازماندهی دانش در قرن 21 از نتایج تغییر پارادایم در این زمینه است.