امکان توسعه زنجیره‌های ارزش طبیعت‌گردی، برداشت چوب از جنگل و زراعت چوب در حوضه شفارود

نویسندگان

1 دکتری جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

2 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

3 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

4 دانشیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

doi
10.30466/jfrd.2022.54299.1612
چکیده

در این پژوهش وضعیت حوضه آبخیز شفارود برای اجرای سه زنجیره ارزش طبیعت‌گردی، برداشت چوب از جنگل و زراعت چوب بر اساس اولویت‌بندی شاخص‌ها و زیرشاخص‌ها، بررسی شد. برای گردآوری اطلاعات، از تکنیک‌های مشاهده، مصاحبه و پرسش­نامه با افراد (شامل 55 نفر) به‌­صورت غیر- تصادفی و بر اساس تخصص آنها استفاده شد و داده‌های حاصل از پرسشنامه‌های مربوط به شاخص‌ها و زیر شاخص‌ها به روش مقایسات زوجی مورد آنالیز قرار گرفتند. بر اساس نتایج، شاخص‌های تنوع پوشش گیاهی، فاصله از چشمه و فاصله از مراکز شهری و زیرشاخص حداکثر 5 کیلومتر فاصله از مراکز شهری با امتیاز نهایی 026/0، برای زنجیره ارزش طبیعت‌گردی؛ همچنین شاخص‌های تعداد درخت در هکتار، ارتفاع از سطح دریا و حجم توده سرپا و زیرشاخص وجود قوانین و مقررات با امتیاز نهایی 040/0 برای زنجیره ارزش برداشت چوب از جنگل؛ و شاخص‌های وضعیت خاک­شناسی، بارش و مقدار فرسایش و زیرشاخص اقلیم مرطوب با امتیاز نهایی 036/0 به­ترتیب به‌عنوان مهم‌ترین شاخص‌ها و زیرشاخص برای زنجیره­ ارزش زراعت چوب انتخاب شدند. همچنین 21/18 درصد از کل منطقه (59/6637 هکتار) برای اجرای زنجیره ارزش طبیعت‌گردی، 08/31 درصد از کل منطقه (98/11321 هکتار) برای اجرای زنجیره ارزش برداشت چوب از جنگل و 57/0 درصد از کل منطقه (63/210 هکتار) برای اجرای زنجیره ارزش زراعت چوب کاملاً مناسب هستند، که توصیه می­شود برای رونق اقتصادی و پویایی منطقه موردتوجه قرار گیرد.