بررسی تحولات پژوهش‌های حوزه ارزیابی کیفیت داده‌ها و اطلاعات در نظام‌های اطلاعاتی از سال 2000 تا نیمۀ نخست 2015

نویسندگان

1 دانشگاه شهید چمران

2 دانشگاه پیام نور

3 دانشگاه علوم پزشکی

4 دانشگاه شهید چمران

doi
10.35050/JIPM010.2018.085
چکیده

یافتن شکاف‏‌های پژوهشی در حوزه موضوعی کیفیت داده‌‏ها و اطلاعات و نیز یافتن راهکارهای ارتقا کیفی داده‌ها در نظام‏‌های اطلاعاتی، پژوهشگران و متخصصین اطلاعات را جهت اجرای پژوهش‏‌های کاربردی در این زمینه یاری می‏‌نماید. براین‌‏اساس، پژوهش حاضر جهت دسته‏‌بندی و تحلیل محتوایی پژوهش‌‏های موجود در داخل و خارج از کشور در این زمینه، به روش نظام‏‌مند تحلیل محتوا و در 2 بخش اصلی انجام شده است. بخش اول شامل جستجوی پژوهش‏‌ها در حوزه ارزیابی کیفیت داده یا اطلاعات می‏‌باشد. در ادامه، بخش دوم به بررسی، ارزیابی و تجزیه و تحلیل پژوهش‌‏ها پرداخته است. یافته‏‌ها نشان داد که بر اساس معیارهای ورودی، در بخش مطالعات خارجی از بین 922 مطالعه بررسی شده 65 پژوهش و در بخش مطالعات داخلی، از بین 516 مطالعه 24 پژوهش، به بررسی، توصیف و تبیین ابعاد کیفیت داده یا اطلاعات پرداخته‌‏اند. از این پژوهش‏‌ها، 25 مورد مدل، روش یا چارچوبی خاص جهت ارزیابی کیفیت داده یا اطلاعات ارائه کرده‏‌اند. به‏‌علاوه مشخص شد که در پژوهش‏‌های خارج از کشور 77 بعد از ابعاد کیفیت داده یا اطلاعات مورد بررسی قرار گرفته است. این درحالی است که در پژوهش‏‌های داخل تنها 27 بعد مورد توجه قرار گرفته است. به علاوه مشخص شد که در نظام‏‌های اطلاعاتی، بعد کامل بودن، بیشترین تعداد پژوهش را در مطالعات داخل و خارج به خود اختصاص داده‏ است. در کل، بررسی مطالعات از سال 2000 تاکنون نشان داد که در حوزه ارزیابی جامع کیفیت داده یا اطلاعات و نیز مدل‌‏ها یا روش‌‏هایی بدین منظور، پژوهش‏‌های اندکی انجام شده است و هنوز شکاف‏‌های زیادی در این زمینه مخصوصاً در زمینه نظام‌‏های اطلاعاتی زبان فارسی وجود دارد.