ارزیابی تطبیقی کارایی ساختار فراداده نظامهای شناسگر دیجیتالی
نویسندگان
1 دانشگاه علامه طبابایی
2 پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران(ایرانداک)
doi
10.35050/JIPM010.2017.018چکیده
در سالهای اخیر، بهدلیل مشکلاتی که «یوآراِل» بهعنوان شناسگر در محیط دیجیتالی در حوزههای ثبات و یکتایی مواجه شد، توجه به نظامهای شناسگر دیجیتالی بهعنوان یک راه حل پایدار شناسایی اشیاء اطلاعاتی در محیطهای دیجیتالی در حال افزایش است. تنوع زیاد موجودیتهای دیجیتالی موجب شده که نظامهای شناسگر دیجیتالی بهمنظور افزایش سطح دقت و تفکیکپذیری شناسایی این موجودیتها در حوزه خود، به سمت ایجاد ساختارهای مدل داده عملیاتی، یا به بیان دقیقتر ساختارهای فرادادهای مبتنی بر مدلهای مفهومی روی آورند. بر این مبنا، هدف پژوهش حاضر ارزیابی کارایی ساختارهای فراداده نظامهای شناسگر دیجیتالی است. بهمنظور دستیابی به این هدف، بر مبنای روش ارزیابی روشنگرانه، فرایندی شامل دو گام طراحی و اجرا شد. در گام اول، اقدام به طراحی چارچوب پایه ارزیابی کارایی ساختار فراداده به روش «دلفی» شد. چارچوب پایه ارزیابی استخراجشده در این گام شامل 10 شاخص کارایی تشکیلدهنده چارچوب از جمله: سطح تفکیکپذیری شناسایی انواع اشیاء، وجود انواع فراداده توصیفی، راهبری و ساختاری، استفاده از دیکشنری داده، سطح بالای استاندارسازی و ثبات فراداده، تعامل فراداده، تعادل بین دقت و سادگی فراداده و لزوم شناسایی موجودیتهای پیوندی در فراداده (ایجاد شبکههای پیوندی) است. درگام دوم، با استناد به چارچوب پایه طراحیشده، اقدام به ارزیابی تطبیقی 6 نظام شناسگر دیجیتالی مطرح در سطح جهان به روش «تاپسیس» شد. نتایج این ارزیابی نشان داد که نظام «دیاُآی» از بیشترین کارایی در ساختار فراداده خودبرخوردار است. نظامهای «یوسیآی» و «آرک» بهترتیب، کارایی نسبتاً کمی در این مؤلفه دارند و نظامهای «هندل»، «یوآراِن» و «پییوآراِل» بهعلت عدم توجه به ساختارهای فراداده، هیچ انطباقی با چارچوب پایه کارایی این مؤلفه ندارند. در تحلیل این نتایج نیز مشخص شد که از مهمترین دلایل کارایی بالای نظام «دیاُآی» در مقایسه با دو نظام دیگر، توجه آن به شاخصهای فراداده ساختاری در شکل کلی و ایجاد شبکههای پیوندی ارجاعات و منابع موجودیتهای شناساییشده در شکل خاص است. نتایج این پژوهش میتواند مورد استفاده کاربران و مجریان این نظامها و همچنین، پژوهشگران این حوزه قرار گیرد.
