تدوین و اعتباریابی بسته پیشگیری از قلدری/ قربانی فضای مجازی نوجوانان مبتنی بر نقش عوامل فرهنگی، شناختی و هیجانی

نویسندگان

1 دانشگاه شهید مدنی آذربایجان/ تبریز/ایران

2 دانشیار گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

3 دانشیار گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

4 استاد گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

doi
10.30495/jpmm.2024.32966.3908
چکیده

مقدمه: جرم‌شناسان اتفاق‌نظر دارند که افزایش جرائم سایبری ازجمله قلدری سایبری نتیجه پیشرفت‌های تکنولوژیکی است که تعامل اجتماعی و رفتار مردم را تغییر داده است و به یک ناسازگاری و مشکل روانی- اجتماعی رایج در جمعیت کودک و نوجوان مطرح‌ شده است. هدف پژوهش حاضر تدوین و اعتباریابی بسته پیشگیری از قلدری و قربانی فضای مجازی مبتنی بر نقش عوامل فرهنگی، شناختی و هیجانی بود.روش‌: روش پژوهش حاضر از نوع کیفی و به روش سنتز پژوهی ترکیبی بود. به‌منظور طراحی بسته پیشگیری، از مبانی نظری موجود در پژوهش‌های انجام‌شده استفاده شد و برای کسب اطمینان از روایی مطلوب بسته پیشگیری، از روش روایی محتوایی با استفاده از مدل لاوشه با پانل خبرگان 11 نفری و از دو ضریب کمی نسبت روایی محتوایی و شاخص روایی محتوایی استفاده شد.یافته‌ها: نتایج پژوهش حاضر نشان داد که تمامی جلسات بسته طراحی‌شده ضروری است. محتوای تمامی جلسات، کاملاً مرتبط با اهداف و یا مرتبط اما نیازمند بازبینی جزئی تشخیص داده شد. در ادامه، بازبینی‌های خواسته‌شده توسط متخصصان که 17 درصد تمامی پاسخ‌ها را در برمی‌گرفت، اعمال و بسته نهایی در ده جلسه تدوین شد.نتیجه‌گیری: با توجه به روایی مطلوب این بسته پیشنهاد می‌شود محتوای بسته حاضر به‌عنوان یک ‌فصل درسی برای کتاب تفکر و سبک زندگی متوسطه اول در نظر گرفته شود. همچنین به مشاوران مدارس و مسئولین ذی‌ربط پیشنهاد می‌شود برنامه مداخله حاضر را در صورت لزوم به‌صورت بالینی و آموزشی مورد استفاده و بهره‌برداری قرار دهند.