اپیدمیولوژی اطلاعات: مفهومی نوظهور در حیطه تعامل انسان و اطلاعات مبتنی بر دیدگاه آیزنباخ
نویسندگان
1 دانشگاه اصفهان
2 دانشگاه اصفهان
3 دانشگاه اصفهان
4 دانشگاه اصفهان
doi
10.35050/JIPM010.2017.031چکیده
پژوهش حاضر به بررسی زمینه ظهور اپیدمیولوژی اطلاعات، معرفی، چگونگی گسترش چارچوبهای آن، و کاربست سنجههای این حوزه در حیطه سلامت عمومی میپردازد. اپیدمیولوژی اطلاعات توسط آیزنباخ بهعنوان علم توزیع عوامل تعیینکننده اطلاعات در یک محیط الکترونیکی، بهویژه در اینترنت و در یک جمعیت مشخص، با هدف نهایی آگاهسازی افراد از سلامت عمومی و سیاستهای مربوط به آن تعریف شده است. در این مطالعه مروری، بهمنظور تبیین و بررسی مفهوم اپیدمیولوژی اطلاعات و وجوه گوناگون آن از روش کتابخانهای و بررسی متون استفاده شده است. در مطالعه حاضر پس از مقدمه، زمینه ظهور، تعریف اپیدمیولوژی اطلاعات، چارچوبهای این علم و سنجههای آن مورد بررسی قرار گرفته و در آخر، رابطه چارچوبهای اپیدمیولوژی اطلاعات با سلامت عمومی بیان میشود. با توجه به نتایج بهدستآمده از مطالب مقاله حاضر، میتوان چنین ادعا کرد که فناوریهای نوظهور دیجیتال باعث تغییر پارادایم در انتخاب مسیرهایی میشود که به یافتن اطلاعات سلامت معتبر توسط افراد جامعه یاری میرساند. پژوهشهای انجامشده در زمینه اپیدمیولوژی اطلاعات باعث میشود که متخصصان حوزه طراحی پایگاههای اطلاعات سلامت بر اساس شاخصهای تعیینشده در این زمینه نسبت به توسعه و کاربردپذیری این پایگاهها اقدام نمایند. همچنین، نتایج چنین پژوهشهایی حاکی از آن است که امکان کاربرد برخی سنجههای اپیدمیولوژی اطلاعات بهعنوان نظامهایی هشداردهنده در مورد شیوع انواع بیماریهای نوظهور وجود دارد. از این سنجهها تحت عنوان «سنجههای اپیدمیولوژی اطلاعات» یاد شده که بازتاب اپیدمیولوژی اطلاعات مبتنی بر عرضه (بررسی آنچه که در سایتها، وبسایتها، وبلاگها و غیره بهمنظور نظارت موضوعی محتوای آنها بر مبنای تغییرات در طول زمان منتشر شده است) و اپیدمیولوی اطلاعات مبتنی بر تقاضا (تحلیل پرسوجوهای موتور جستوجو بهمنظور بررسی رفتار اطلاعیابی افراد در اینترنت) هستند. همچنین، طبق نتایج بهدستآمده، گردآوری اطلاعات مرتبط با اپیدمیولوژی اطلاعات و استفاده از سنجههای آن میتواند در تحقق اهداف سیاستگذاری این حیطه مفید واقع شود.