بررسی تاثیر آموزش راهبردهای تنظیم شناختی هیجان بر رفتارهای پرخطر و رفتارهای مدنی- تحصیلی در دانش-آموزان دختر نوجوان دارای رفتارهای پرخطر
نویسندگان
1 استاد، گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.
2 استادیار گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران
3 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.
doi
10.30495/jpmm.2024.31451.3754چکیده
زمینه و هدف: امروزه رفتارهای پرخطر در میان نوجوانان شیوع بیشتری یافته است و بررسی راههای کاهش این رفتارها از نیازهای اساسی جوامع امروز است. این پژوهش با هدف تعیین بررسی تاثیر آموزش راهبردهای تنظیم شناختی هیجان بر رفتارهای پرخطر و رفتارهای مدنی- تحصیلی دانشآموزان دختر نوجوان دارای رفتارهای پرخطر انجام شد.مواد و روشها: روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه بود. جامعه این پژوهش همه دانشآموزان دختر دوره متوسطه دوم شهر کرج بود و یک دبیرستان از میان دبیرستانهای ناحیه ۴ کرج برای اجرای پژوهش به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شد. به منظور اجرای پژوهش، در مرحله اول برای شناسایی دانشآموزان دارای رفتارهای پرخطر، پرسشنامه رفتارهای پرخطر زادهمحمدی و همکاران اجرا شد و دانشآموزان دارای نمرات بالاتر از میانگین این پرسشنامه به عنوان دانشآموزان پرخطر شناسایی شدند و در دو گروه آزمایش و گواه به طور تصادفی جایگزین شدند. گروه آزمایش به مدت ۱۰ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت آموزش راهبردهای تنظیم شناختی هیجان قرار گرفتند. ابزار اندازهگیری این پژوهش ، رفتارهای پرخطر زاده محمدی و همکاران و پرسشنامه رفتارهای مدنی- تحصیلی گل پرور (بود که توسط شرکت کنندگان در مرحله پیش آزمون- پس آزمون تکمیل شد. دادهها با استفاده روشهای آمار توصیفی و تحلیل کوواریانس تک متغیره و چند متغیره و با استفاده از نرمافزار SPSS24 و تجزیه و تحلیل شد.یافته ها: نتایج این پژوهش نشان داد، آموزش راهبردهای تنظیم شناختی هیجان توانسته است تاثیر معناداری در کاهش رفتارهای پرخطر و بهبود رفتارهای مدنی تحصیلی گروه آزمایش نسبت به گروه گواه داشته باشد(p<0.01). نتیجه گیری: با توجه به یافتههای پژوهش میتوان از برنامه آموزش راهبردهای تنظیم شناختی هیجان به منزله بخشی از برنامه های رفع مشکلات رفتاری در دانشآموزان در عرصه تعلیم و تربیت بهره جست.