فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در سده چهارم، بغداد دارالخلافه عباسیان تحت تسلط حاکمان شیعى آل‌بویه قرار گرفت و روابط سیاسى ـ اجتماعى میان فرقه‌های مختلف در بغداد متأثر از آمدن حاکمان بویهى بود. دو فرقه امامیه و حنابله که بیشترین حامیان را در میان شیعیان و اهل تسنن داشتند نیز از این قاعده مستثنا نبودند. رقابت دائمی این دو فرقه براى کسب موقعیت، بارها سبب ایجاد درگیری و اغتشاش در بغداد شد. شواهد حکایت از این دارند که با افزایش تحرکات اجتماعی و علمی امامیه، حنابله فتنه‌های اجتماعی را بر ضد شیعیان ایجاد کردند. حاکمان آل‌بویه هرچند حفظ حکومت با تعامل فِرق و امنیت شهر بغداد در اولویتشان بود، گاه خودشان به تقابل دامن می‌زدند. با طرح کردن و شناخت این موضوع بسیار مهم می‌توان به درکی عمیق و ابعادی نو از تاریخ اسلام و ایران رسید. این پژوهش با استفاده از روش توصیفی تحلیلی انجام شده و یافته‌های آن بیانگر آن است که روابط سیاسى ـ اجتماعى امامیه و حنابله متأثر از اوضاع سیاسى ـ اجتماعى بغداد و رقابت میان حاکمان و اختلاف‌های مذهبى و فرقه‌ای بود