بررسی رابطه سواد رسانه‌ای و سواد اطلاعاتی دانشجویان علوم ارتباطات و علم اطلاعات و دانش‌شناسی

نویسندگان

1 دانشکده مدیریت؛ دانشگاه تهران

2 دانشگاه تهران

3 دانشگاه تهران

doi
10.35050/JIPM010.2017.054
چکیده

هزاره جدید را عصر اطلاعات نام نهاده‌­اند، عصری که در آن شاهد ظهور فناوری­‌های اطلاعاتی و ارتباطی هستیم. گذر جهان از جامعه صنعتی به‌ سوی جامعه اطلاعاتی سبب شده که شکل و سطح سواد و اطلاعات از حالت قبلی خود تغییر کند. روزگاری مفهوم سواد به‌معنای توانایی خواندن و نوشتن محسوب می­شد، اما امروزه مفهوم سواد تغییر کرده و در جامعه صنعتی قرن 21 برخورداری از این سطح سواد جوابگوی نیازهای بشر برای ایجاد زندگی بهتر نیست. سواد رسان‌ه­ای و اطلاعاتی لازمه زندگی در جامعه امروز است؛ به‌خصوص در مورد دانشجویان که ماهیت کار آن‌ها پژوهشی است و بر توسعه کشور از هر بعدی اثر می­‌گذارد. هدف این پژوهش بررسی رابطه سواد رسانه­‌ای و سواد اطلاعاتی دانشجویان علوم ارتباطات و علم اطلاعات و دانش‌­شناسی است. این پژوهش به‌لحاظ هدف از نوع کاربردی و به‌لحاظ روش، پیمایشی– همبستگی است. جامعه آماری این پژوهش، دانشجویان رشته علم اطلاعات و دانش­‌شناسی و رشته علوم ارتباطات در مقطع تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران و علامه طباطبایی است. در این پژوهش به‌منظور گردآوری داده‌­ها از پرسشنامه محقق‌ساخته استفاده شد. پایایی ابزار با استفاده از «آلفای کرونباخ» مقدار 0/936 به دست آمد. داده­‌ها با استفاده از روش‌­های آمار توصیفی و استنباطی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته‌­ها نشان دادند که سطح سواد رسانه‌­ای و سواد اطلاعاتی دانشجویان در حد مطلوب قرار دارد. بین پایگاه اقتصادی دانشجویان با متغیر سواد رسانه­‌ای و ابعاد آن رابطه معنادار مستقیم وجود دارد، ولی پایگاه اجتماعی دانشجویان فقط با بعد «توانایی برقراری ارتباط» با متغیر سواد رسانه­‌ای رابطه مستقیم دارد. همچنین، آزمون همبستگی «پیرسون» نشان داد که بین متغیر سواد رسانه­‌ای و سواد اطلاعاتی رابطه معنادار مستقیم وجود دارد.