ارزیابی قرابتهای ژنتیکی پایههای منتخب ون برای تشکیل باغ بذر در ایستگاه تحقیقات چمستان
نویسندگان
1 استادیار، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
2 استادیار، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
3 دانشیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران
doi
10.30466/jfrd.2022.54349.1623چکیده
در امر بازسازی و گسترش جنگلها، نبود یا کمبود بذر اصلاحشده با تنوع ژنتیکی بالا، یکی از مهمترین عوامل بازدارنده است. تشکیل باغ بذر علاوه بر تأمین بذور تکرارپذیر و نهالهای با کیفیت، در تأمین تنوع ژنتیکی کافی برای پژوهشهای آینده نیز نقش مهمی ایفا میکند. 18 پایه مادری که از فنوتیپ مناسب (ظاهر سالم و بدون آفت و بیماری) برخوردار بودند، در جنگلی به مساحت تقریبی 100 هزار هکتار شناسایی و پس از جمعآوری نمونههای برگی، استخراج DNA با روش CTAB تغییر یافته انجام شد و همچنین واکنش زنجیرهای پلیمراز با استفاده از نشانگرهای SSR انجام شد. مشخصات آللی نشانگرهای تکثیر شده و همچنین شاخصهای ژنتیکی با نرمافزار GenALEx محاسبه و ماتریس ضرایب تشابه جاکارد و خوشهبندی 18 پایه منتخب با روشUPGMA با نرمافزارNTSYS انجام شد. بر اساس نتایج بهدست آمده از الکتروفورز عمودی محصولات PCR، از 15 جفت نشانگر SSR، در 10 نشانگر SSR تکثیر قطعه انجام شد. در مجموع برای 10 نشانگر SSR، 57 آلل چند شکل در 18 پایه منتخب ون شناسایی شد، بهطوری که نشانگر FE3 با 10 آلل چند شکل، بیشترین و نشانگر FE5 با دو آلل، کمترین تعداد آلل چند شکل را بهخود اختصاص دادند. خوشهبندی 18 پایه مختلف بر اساس روش UPGMA، نشان داد که پایههای منتخب با درنظر گرفتن ضریب تشابه 80/0، در 3 گروه اصلی قرار گرفتند. بر اساس نتایج بهدست آمده و برای تشکیل باغ بذر میتوان از پایههای P1، P2، P3، P4، P8، P9، P10، P15، P17 و نهایتاً P18 استفاده کرد.