شناسایی پیشران‌های صنایع دفاعی جمهوری اسلامی ایران با رویکرد مواجه پیش‌دستانه با تهدیدهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ایی در افق 1407

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای آینده‌پژوهی، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران. رایانامه: K.koulivand@edu.ikiu.ac.ir

2 دانشجوی کارشناسی ارشد آینده‌پژوهی دفاعی دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایران، تهران، ایران.

3 استادیار گروه آینده‌پژوهی، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران.

4 استادیار آینده‌پژوهی دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایران، تهران، ایران.

doi
10.22034/iamu.2024.2005878.2903
چکیده

صنعت دفاعی کشور، امروز به الگویی عینی و کاربردی برای سایر صنایع کشور تبدیل شده و این صنعت متناسب با مدل و ساختار، نقش حیاتی به‌عنوان راهبردی‌ترین صنایع کشور ایفا می‌کند. از این رو پژوهش حاضر با هدف شناسایی پیشران‌های دفاعی ج.ا ایران که نقشی اساسی در مواجه پیش‌دستانه در افق 1407 در برابر تهدیدهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ایی خواهد داشت، انجام شده است. نوع تحقیق کاربردی و از حیث ماهیت و روش، توصیفی اکتشافی است که با رویکرد آمیخته صورت پذیرفته است. روش انتخاب جامعه آماری به‌صورت هدفمند و نمونه‌گیری به‌صورت تمام‌شمار، شامل 43 نفر از اساتید دانشگاه‌های نیروهای مسلح و فرماندهان نظامی با حداقل 5 سال سابقه خدمت در مشاغل راهبردی است. شیوه گردآوری اطلاعات با انجام مطالعات کتابخانه‌ای علمی و تخصصی، بهره‌گیری از روش‌های ذهن‌انگیزی و مصاحبه با خبرگان بود. در مرحله نخست کار 36 پیشران شناسایی شد که با نظر جامعه نمونه 18 پیشران مهم و اثرگذار تفکیک و جهت درج در ماتریس تحلیل اثر متقابل و نرم‌افزار MicMac انتخاب شدند. در نهایت با توجه به نظر خبرگان شش پیشران نوآوری‌های بنیادین فناورانه، قراردادهای خرید تسلیحات نظامی، منابع مالی و انسانی، بازتولید فناوری‌ها دفاعی و نظامی، تعاملات بین‌المللی کشورهای منطقه و انحصار فناورانه ابرقدرت‌ها به‌عنوان اثرگذارترین پیشران‌ها شناسایی شدند.