تحلیلی بر بایستگی نزاهت مدیران راهبردیِ جمهوری اسلامی ایران از بیماری نفاق با تأکید بر تعالیم نهج‌البلاغه و دیدگاه خبرگی

نویسندگان

1 دانشگاه افسری امام علی(ع)

doi
10.22034/IAMU.2022.552534.2732
چکیده

در همۀ سازمان­ها، مدیریت، همچنانکه اساسی­ترین عنصر پیشران درجهت نیل به اهداف سازمانی ­است، در جهت اخلاقی نیز، مهم­ترین عنصر تأثیرگذار بوده و مدیران راهبردی، مؤثرترین بازیگران عرصۀ اخلاق در همۀ کشورها از جمله، جمهوری اسلامی ایران می­باشند. بنابراین، نیاز است که مدیران راهبردی کشور، از همۀ بیماری­های اخلاقی از جمله از بیماری نفاق مبرّا باشند؛ چراکه آلودگی مدیران به نفاق، بدلیل تأثیرگذاری مستقیم آنان بر رفتار و نگرش مردم، موجب انحطاط اخلاقی جامعه، آلوده­شدن مردم به نفاق در تعاملات اجتماعی و اداری و سلب اعتماد عمومی مردم از نظام اسلامی و اسلام می­گردد. هدف این تحقیق که کاربردی بوده و گردآوری اطلاعات آن به دو روش کتابخانه­ای و میدانی می­باشد، تبیین نفاق مدیران راهبردی با رویکرد کیفی، در سه بعد چیستی، چرایی و چگونگی نفاق مدیران و ارائۀ راه­کارهای تنزّه آنها از این پدیده می­باشد. با رویکرد کمّی نیز، شاخص­های نفاق مدیران راهبردی با دیدگاه خبرگی آسیب­سنجی­ شده است. نتایج تحقیق در بُعد چیستی نشانگر آن است که مدیران راهبردی در سه حوزۀ اعتقادی، عبادی و اخلاقی، احتمال آلودگی به نفاق دارند. در بُعد چرایی؛ ضعف ایمان، حقارت نفس، غرور و تکبر، دنیاپرستی، نفوذ شیطان و ناتوانی از رویارویی مستقیم، دلایل آلودگی برخی مدیران به نفاق است­ و در بُعد چگونگی،20گونه نفاق ­محتمَلِ مدیران راهبردی عبارتنداز: رشوه­دادن(درشکل­هدیه)، ظاهرسازی،­ عالِم­نمایی، زبان­بازی، ­­­بی­تأمّل ­سخن­گفتن،­ تضاد در کلام­ و عمل، ایجاد یأس ­و تردید در ­مردم، رخوت، کثرت­ موافقت، غیبت، خیانت، حق­کشی، حسادت ­و زیان­رساندن پنهانی ­به­ دیگران، تظاهر به ­ایمان، کینه­ورزی ­با صالحان­، آراستگی ­دروغین، عمل­نکردن ­­مطابق­ دانش­ خود، دنیاطلبی، چاپلوسی و چندرنگی. همچنین، 6 راه­کارِ هدایت­یافتن در پرتو تعالیم اسلام­ و قرآن، مداومت در آموزش­های دینی حین ­خدمت، توجه سلسله ­مراتب به نظارت­های درون­سازمانی، رعایت عدالت­ سازمانی و توجه به اصل شایسته­گزینی، شناخت واقعی از ماهیت دنیا و آخرت و میدان ­ندادن به افراد منافق، برای درمان نفاق­ ارائه ­شده است.