تحلیلی بر عوامل جغرافیایی برترساز در منطقة عملیات (مطالعة موردی جنگ دوم قره‌باغ- 27 سپتامبر تا 1 نوامبر 2020م)

نویسندگان

1 استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه افسری امام علی (ع) ، ( *نویسنده مسئول)، davoodamini1357@gmail.com

doi
10.22034/iamu.2022.538265.2640
چکیده

جنگ دوم قره‌باغ به عنوان اصلی‌ترین جنگ بین دو کشور مستقل در سال 2020 م بود. با اینکه مدت زمان جنگ فقط 44 روز بود، با این حال این جنگ درس‌های تازه‌ای در عرصة نبردهای کلاسیک و مدرن در صحنة عملیات برای فرماندهان و استراتژیست‌های نظامی آموخت. از آن‌جایی که روند اجرای جنگ تحت تأثیر استفادة عملیاتی از تکنولوژی و فناوری نوین در حوزة عملیات یگان‌های پهپادی بود، لیکن ابعاد تأثیرگذاری عوامل و شاخص‌های جغرافیایی صحنة عملیات در برتری یگان‌های درگیری تا حدودی نادیده انگاشته شد. این در حالی است که با بررسی ابعاد جنگ، شواهد و قرائن جدیدی از جایگاه و اهمیت شاخص‌های جغرافیایی منطقة درگیری در تعیین سرنوشت جنگ مشاهده شد. در این تحقیق، جنگ قره‌باغ به روش توصیفی- تحلیلی از طریق مطالعه میدانی با هدف تعیین ابعاد، عناصر و عوامل جغرافیایی که منجر به برتری در جبهه‌های مختلف جنگ گردید، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج تحقیق بیانگر آن است که از بین عوامل جغرافیای طبیعی، شاخص‌ تسلط جمهوری آذربایجان بر آسمان منطقة عملیات در زمین‌گیر شدن ارتش ارمنستان با میانگین 41/4 و از بین عوامل جغرافیای انسانی، شاخص‌ تحول در صنعت دفاعی و به‌کارگیری گسترده و هدفمند از پهپادهای شناسایی و رزمی از سوی ارتش جمهوری آذربایجان با میانگین 87/4 بیشترین تأثیرات را در برتری ارتش جمهوری آذربایجان داشته است.