ارزیابی شاخص های ژئومورفولوژی نظامی منطقه جاسک و تاثیر آن برپهنه بندی دفاع سرزمینی

نویسندگان

1 دانشیار ژئومورفولوژی دانشگاه تبریز (*نویسنده مسئول). S.hejazi@tabrizu.ac.ir

2 استاد ژئومورفولوژی دانشگاه تبریز. Rezmogh@gmail.com

3 دانشجوی دکتری مخاطرات ژئومورفولوژی دانشگاه تبریز. Bahramabadi.B@Gmail.Com

doi
10.22034/iamu.2022.537009.2626
چکیده

تاریخ جنگ‌ها نشان داده که ژئومورفولوژی از وسیع‌ترین تا کوچک‌ترین مقیاس سرزمینی در سطح استراتژیکی و تاکتیکی، رویکردی اثرگذار بر دفاع سرزمینی به دنبال دارد. عوامل محیطی از جمله ژئومورفولوژی اساساً این الگو را ایجاد می‌کنند که نیروهای نظامی باید بر اساس آن بیاندیشند، طرح‌ریزی نمایند و تصمیم بگیرند تا بهترین استراتژی را انتخاب و اجرا نمایند. هدف این تحقیق، ارزیابی شاخص‌های ژئومورفولوژی نظامی منطقه جاسک و تاثیر آنها بر پهنه‌بندی دفاع سرزمینی در آن منطقه است. در این راستا تعداد 15 عامل تاثیرگذار مورد بررسی، تجزیه و تحلیل قرار گرفت. برای دستیابی به اهداف تحقیق، 17 پرسشنامه تدوین و از نظر کارشناسان خبره در حوزه دفاعی و ژئومورفولوژیکی استفاده شد. برای وزن‌دهی عامل‌ها و تشکیل سوپر ماتریس‌ها از نرم افزار  Super Decision  و در ترسیم لایه‌ها و فازی‌سازی آنها از نرم افزار ARC GIS و مدل FANP استفاده شد. برای تهیه نقشه پهنه‌بندی ژئومورفولوژی دفاعی، پهنه‌بندی منطقه در 5 پهنه دفاعی از بسیار نامناسب تا بسیار مناسب تعریف شد. نتایج نشان داد؛ پهنه‌های مناسب و بسیار مناسب از شرق کوه مبارک در غرب منطقه تا لیردف و بیاهی در شرق آن، پهنه‌های مناسب و بسیار مناسب در امتداد ارتفاعات و مناطق کوهستانی به‌صورت منفرد و مجرا و مناطق بسیار نامناسب، نامناسب و نسبتا نامناسب در امتداد مسیل‌های طغیانی و سیلابی، مناطق هموار و سطوح عارضه‌دار با رخنمون‌های سنگی دیده می‌شود که فاقد هر گونه پوشش گیاهی می‌باشند و آسیب‌پذیری و افزایش دیدبانی دشمن را به دنبال دارد.