مؤلفههای آمادگی دفاعی فرماندهی و مدیریت نظامی در نهجالبلاغه با تأکید بر سرمایه انسانی
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه شاهد، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه آزاد اسلامی تهران جنوب، تهران، ایران a.lezgi@yahoo.com
3 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی تهران جنوب، تهران، ایران، (* نویسنده مسئول)؛ m_safehian@azad.ac.ir
doi
10.22034/iamu.2021.134832.2444چکیده
دنیای کنونی دنیای توسعه در پیوند با ناامنیها است. برای تحقق امنیت و تأمین نیازهای توسعهای در آیندهی جامعه، حضور هوشیارانه و مؤثر نیروهای مسلح در عرصههای گوناگون، به ویژه در حوزه دفاعی نیازی ضروری است. لذا قائم نمودن سازمان نیروهای مسلح بر مبنای تعالیم رفتار علوی، در جهت اداره امور از اهمیت بالایی برخوردار است. امام علی(ع) که در تلقّی صحیح دینی پس از پیامبر اکرم(ص) بزرگترین مفسّر قرآن و معارف دینی به شمار میرود، در نهجالبلاغه بیانات ارزندهای در تبیین مؤلفههای آمادگی دفاعی فرماندهی و مدیریت نظامی با تأکید بر سرمایه انسانی، با محوریت آموزههای اصیل قرآن و سنّت وجود دارد که شناسایی آنها مورد توجه نویسندگان پژوهش حاضر قرارگرفته است. لذا این پژوهش با روش تحلیل محتوای کیفی بهمنظور بازشناسی جایگاه حقیقی مؤلفههای آمادگی دفاعی در نهجالبلاغه، به شناسایی و تحلیل این مؤلفههای پرداخته است. به این ترتیب با مطالعه سطر به سطر کتاب نهجالبلاغه 147 کد مفهومی کشف و با ترکیب مفاهیم مرتبط، در نهایت 16 مؤلفه تشکیل و سپس این مؤلفهها از نظر فراوانی و درصد فراوانی نسبی و تجمعی مفاهیم تشکیلدهنده آنها مورد محاسبه قرار گرفت که در نتیجه در مؤلفههای سرمایه انسانی « تقوا» با فراوانی 10.9 درصد بیشترین فراوانی را نسبت به سایر مؤلفهها به خود اختصاص داده و بارزترین ویژگی فرماندهان و مدیران نظامی از نظر فراوانی در کلام حضرت علی(علیهالسلام) است و مؤلفه «انتقادپذیری» با فراوانی 2.1 درصد از کمترین فراوانی برخوردار بوده اند.