سندباکس تنظیمی و چالشهای آن در نظام حقوقی ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق عمومی ، دانشکده حقوف، دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشیار، دانشکده حقوق دانشگاه بهشتی.(نویسنده مسئول)
doi
10.52547/jlr.2023.228521.2297چکیده
ظهور شرکتهایی که با اتکاء به فناوری اقدام به ارائه خدمات مالی میکنند که به اصطلاح به این حوزه فناوری مالی یا فینتک گفته میشود گرچه مورد استقبال عمومی قرار گرفته و استفاده از خدمات مالی را تسهیل کرده اما به دلیل ابهامات فراوانی که در خصوص مدلهای تجاری و تأثیرات آنها بر نظام اقتصادی وجود دارد نهادهای تنظیمگر همواره نگران عواقب منفی احتمالی فعالیت این شرکتها بر ثبات اقتصادی و سلامت بازارهای مالی هستند. در ایران نیز رشد روزافزون شرکتهای فینتک و اقبال مردم به آنها از یک سو و عدم آشنایی کافی نهادهای تنظیمگر با این حوزه جهت تنظیمگری از سوی دیگر موجب بروز نگرانیهای مشابهای شده است. بر این اساس، رسیدن به نقطه تعادلی که در آن هم از نوآوری و توسعه فناوریهای مالی حمایت شود و هم ریسکهای مرتبط با آن مدیریت شود، چالش اصلی دولتها و نهادهای تنظیمگر بوده است. سندباکس تنظیمی یکی از راهکارهایی است که برای پاسخ به این چالش، مورد استفاده قرار میگیرد. سندباکس تنظیمی، ساز و کار امنی است که کسبوکارهای فینتک در چهارچوب آن، امکان فعالیت زیر نظر نهاد تنظیمگر جهت آزمایش محصول خود در بازاری محدود با مشتریان معدود و بدون نگرانی از تنبیه شدن به خاطر عدم رعایت برخی از قوانین و مقررات را دارند. در این یادداشت با روش توصیفی تحلیلی به ماهیت، ویژگیها، مزایا و چالش-های سندباکس تنظیمی پرداخته میشود. سپس اقداماتی که در نظام حقوقی ایران برای اجرای این راهکار تنظیمی صورت پذیرفته تحلیل و پیشنهاداتی برای پیادهسازی مؤثرتر این راهکار، ارائه میگردد.