عارضهیابی عملکرد تحقیق و توسعه کشور در دو بخش تولید و انتشار علم با استفاده از تحلیل پوششی دادههای شبکهای (Network DEA)
نویسندگان
1
2
3
doi
چکیده
در عصر جهانیسازی و رقابت شدید، سازمانهای تحقیق و توسعه ملی در تنگنای شدیدی جهت فعالیت مؤثر و کارا قرار گرفتهاند. زمانیکه بخشی از سرمایههای ملی بر روی مراکز تحقیق و توسعه سرمایهگذاری میشود، این مراکز مسئول پاسخگویی در قبال عملکرد خود به جامعه هستند. هدف از این پژوهش، ارزیابی کارایی نسبی عملکرد تحقیق و توسعه بخش علوم و مهندسی ایران در دو بخش تولید و انتشار علم با استفاده از سازوکار "تحلیل پوششی دادهها" است. در این بین، فعالیتهای تحقیق و توسعه 14 کشور منطقه استخراج شد. در این راستا، برای ارزیابی کارایی نسبی آنها در بخش تولید علم، از ورودیهایی همچون نرخ ثبتنام در رشتههای علوم و مهندسی، تعداد پژوهشگران تحقیق و توسعه، هزینه تحقیق و توسعه و خروجیهایی همچون تعداد مقالات علمی و مهندسی و پروانههای ثبت اختراع دریافتی بینالمللی و در بخش انتشار علم، از ورودیهای تعداد مقالات علمی و مهندسی و پروانههای ثبت اختراع دریافتی بینالمللی و خروجیهایی همچون صادرات فنّاوری پیشرفته و میانگین ارجاع به مقالات استفاده شد. نتایج نشان داد که در بخش تولید علم، از 14 کشور تحت بررسی تعداد چهار کشور و در بخش انتشار علم، تعداد نه کشور در میان کشورهای منتخب ناکارا هستند. از نتایج قابل تأمل این بود که ایران در بخش تولید علم از جایگاه مناسبی در بین کشورهای منتخب برخوردار نیست، ولی در بخش انتشار علم توانسته است بیشترین کارایی را از مدل تحلیل پوششی دادهها بهدست آورد.