مطالعه تطبیقی رعایت اصول بنیادین حقوق بشردوستانه در سیره نظامی پیامبر اعظم(ص) و جهان معاصر(قرن بیست و یکم)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای علوم قرآن و حدیث، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، (نویسنده مسئول)؛karbasi43@gmail.com
2 دکترای حقوق خصوصی، استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب.
3 دکترای تاریخ اسلام، استادیار دانشگاه تهران.
doi
چکیده
حقوق بشردوستانه که به حقوق در جنگ نیز معروف است، به مسئولیتها و حقوق طرفین درگیر جنگ و کشورهای بیطرف بهویژه در ارتباط با افراد غیرنظامی، مجروحان جنگی، اسیران، زنان، کودکان، محیط زیست و غیره میپردازد. نتایج مطالعاتی که در سیره نظامی پیامبر اعظم (ص) با استناد به کتب و روایات معتبر در این حوزه انجام شده است نشان میدهد که اشتراکات زیادی در اصول حقوق بشردوستانه منتجه از سیره نظامی نبی اکرم (ص) و قرن معاصر وجود دارد، امروزه دشمنان اسلام به دنبال خدشهدار کردن چهرهی اسلام و پیامبر اعظم(ص) با طرح اتهاماتی چون جنگطلبی و نژادپرستی با تشکیل گروههای تروریستی تحت عنوان داعش و ... میباشند، در حالی که اسلام اجرای حقوق بشر دوستانه را از مقتضیات و ضروریات دانسته است و پیامبر اسلام نیز خود از عاملین به آن بوده است.امروزه باوجود اهمیت حقوق بشردوستانه نزد کشورهای دنیا، همچنان شاهد نقض اصول بنیادین حقوق بشردوستانه هستیم. لذا هدف از انجام این تحقیق مقایسه رعایت اصول بنیادین حقوق بشردوستانه در سیره نظامی پیامبر اعظم(ص) و عصر معاصر(قرن 21) میباشد، این تحقیق از نوع کاربردی و از نظر روشی ، توصیفی- تحلیلی و از نظر ماهیت کیفی است. روش جمعآوری دادهها بهصورت کتابخانهای و فیشبرداری از منابع و آثار روایی معتبر میباشد. همچنین جهت تجزیه و تحلیل دادهها از روش تحلیل محتوی کیفی استفاده شده است. نتیجه این تحقیق نشان میدهد: علیرغم وجود همپوشانی بین اصول بنیادین حقوق بشردوستانه بینالمللی و اصول حقوق بشردوستانه در سیره نظامی پیامبر اعظم (ص) اما در رعایت و اجرای آن اصول در قرن معاصر افتراقات فاحش و غیرقابل انکاری مشاهده میشود.