اِعمال تحریم های هوانوردی تهدیدی برای صلح و امنیت بین المللی

نویسندگان

1 دانش آموختة دکتری حقوق بین الملل حقوق بین الملل عمومی، گروه حقوق عمومی و بین الملل، دانشکدۀ حقوق ، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استادیار ، دانشکدۀ حقوق ، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول

3 دانشیار دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی

doi
10.29252/jlr.2021.185047.1641
چکیده

مروری بر معاهدۀ هوانوردی کشوری بین المللی موسوم به معاهدۀ شیکاگو گویای آن است که هوانوردی کشوری می تواند نقشی دوگانه را در زمنۀ صلح و امنیت بین المللی ایفاء نماید. از این رو معاهدۀ 1944 شیکاگو در مقدمۀ خود ضمن یادآوری نقش مثبت هوانوردی کشوری در"ایجاد و حفظ دوستی و تفاهم میان دولت ها و مردم جهان"، متذکر شده است که"سوء استفاده از هوانوردی کشوری بین المللی می تواند به تهدیدی برای امنیت عمومی تبدیل گردد". به این ترتیب معاهدۀ مذکور آثار منفی آن را بر صلح و امنیت بین المللی از نظر دور نداشته است. حال اگر اثبات گردد که تحریم های تحمیلی بر هوانوردی کشوری دولت ها گاه موجب سوء استفاده از هوانوردی کشوری می شود، این پرسش مطرح می شود که آیا این امر به صراحت مادّۀ(4) معاهدۀ مذکور، نقض معاهدۀ شیکاگو و سوء استفاده از هوانوردی کشوری به شمار نمی آید و در نتیجه صلح و امنیت بین المللی را به مخاطره نمی اندازد؟ پاسخ نگارندگان به این پرسش با توجه به بررسی‎هایی که در این مقاله صورت گرفته است حاکی از آن است که اولاً- آثار منفی تحریم های هوانوردی بر صلح و امنیت بین المللی بیش از تأثیرات مثبت آن است؛ و ثانیاً- تحریم های هوانوردی در این صورت به ابزاری برای نقض معاهدۀ شیکاگو و سوء استفاده از هوانوردی کشوری مبدّل گردیده است.