فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از عواقب ناشی از تخریب و تکه­تکه شدن بوم­سازگان جنگل­های شمال کشور ایجاد اثر حاشیه­ای و تغییرات در ترکیب و تنوع زیستی پوشش زیرآشکوب است. بنابراین هدف از این پژوهش بررسی اثرهای حاشیه­ای ناشی از احداث جاده­های بین روستایی، جاده­های جنگلی، توسعه روستاها و مناطق تفرجی روی ترکیب و تنوع زیستی پوشش زیرآشکوب در جنگل­های زرین­آباد منطقه ساری بود. برای انجام این پژوهش در هر یک از چهار منطقه مذکور سه ترانسکت به موازات هم با فاصله 100 متر پیاده شد. روی هر ترانسکت در فواصل صفر، 50 و 100 و 150 متر، قطعات-نمونه 400 مترمربعی پیاده شد و در هر قطعه‌نمونه فهرست تمام گونه­های گیاهی و وفور (درصد تاج پوشش) آن­ها ثبت شد. نتایج نشان داد که قطعات نمونه فاصله­های 50 و100، 150  و 100 ضریب تشابه جاکارد بالاتر و قطعات نمونه 150 و 0 ضریب تشابه جاکارد پایین­تری داشتند. تحلیل­های رج‌بندی DCA بیانگر آن است که قطعات­ نمونه فاصله صفر و 150 متر از جاده، از دیگر فواصل متمایز بود. نتایج این پژوهش نشان داد که همه اثرهای حاشیه­ای مورد بررسی بر غنا، تنوع و ترکیب پوشش گیاهی مناطق مجاور خود اثرگذار بودند که با افزایش فاصله از اثر حاشیه‌ای کاسته شد. از بین عوامل حاشیه مورد بررسی کمترین اثر را جاده جنگلی و بیشترین تأثیر را منطقه تفرجی داشت.