فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بیان مسئله: داستانِ «پادشاه و وزیر یهودی» در مثنوی معنوی  در خوانش نخست، بیانگر روشی در سیاستِ صاحب‏منصبان برای تفرقه‏افکنی میان پیروان یک دین و آیین است. این داستان از دیدگاه معرفت‏شناختی و اندیشگانی نیز تصوّرات غلط و اشتباه‏های انسان را در استدلال به نمایش گذاشته است. مولانا در این داستان با نمایش طرح و نقشة وزیر برای نابودی دین مسیحیّت، عملاً نشان داده است که چگونه استدلال نادرست و نیز قضاوت و عمل مبتنی بر آن استدلال باعث فاجعه می‏شود.روش: در این جُستار چگونگی استدلال و توجیه وزیر و پادشاه یهودی برای کار آنها به‌صورت توصیفی ـ تحلیلی نقد و بررسی می‏شود تا نقص‏ها و ایرادهای ساختار اندیشة آنان پدیدار شود.یافته‌ها و نتایج: دستاورد پژوهش بر این موضوع دلالت دارد که اشتباه پادشاه و وزیر یهودی منشأ شناختی دارد و به تصوّرات نادرست آنها برمی‏گردد. آن‏ دو با ذهنیّت بنیادگرایانة دوقطبی، به موضوع (دین مسیحیّت) اندیشیده‏اند و برپایة همین ذهنیّت به ارزشگذاری، قضاوت و سرانجام صدور حکم اقدام کرده‏اند.