جایگاه "بیل منت" در حمل و نقل دریایی در نظام کامن‌لا و مطالعه تطبیقی در حقوق ایران

نویسندگان

1 دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری

2 دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری

doi
چکیده

بیلمنت از نظام کامن‌لا سرچشمه گرفته است که درباره‌ی جایگاه، حدود، احکام و آثار آن اختلاف‌نظر به چشم می‌خورد. بیلمنت در حقوق ایران معادل ودیعه، کفالت، ضمانت، و عقد امانت‌ ترجمه شده است که هیچ یک دقیق نیست. به نظر می‌رسد نزدیک‌ترین نهاد حقوقی ایران به بیلمنت، «ید امانی» است. طبقه‌بندی‌های متعددی از این نهاد در دست است که از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به طبقه‌بندی بیلمنت بر اساس مسئولیت و درجه‌ی تقصیر بیلی (متصرف کالا) اشاره داشت. تصدی به عملیات حمل و نقل از مصادیق برجسته‌ی بیلمنت محسوب و در طبقه‌بندی نام‌برده، نقش کلیدی را ایفا کرده است. در دعاوی مبتنی بر قراردادهای حمل و نقل در نظام کامن‌لا آرایی وجود دارد که اختلاف، بر مبنای بیلمنت حل و فصل شده است. با توجه به اینکه یکی از مهم‌ترین خواستگاه‌های حقوق حمل و نقل دریایی و معاهدات بین‌المللی در این خصوص، نظام کامن‌لا می‌باشد، بررسی جایگاه این نهاد در نظام کامن­لا و نقش آن در حقوق حمل و نقل دریایی واجد اهمیت در تفسیر قراردادها و معاهدات در این عرصه می‌باشد. در پژوهش حاضر ضمن بررسی مختصر بیلمنت در حقوق انگلستان و امریکا و مقایسه آن با حقوق ایران، به جایگاه بیلمنت در باربری دریایی نگاهی ویژه شده است.