نقش گونه‌های پرستار در استقرار زادآوری طبیعی در جنگل‌های زاگرس جنوبی (جنگل وزگ، ‏یاسوج)‏

نویسندگان

1 استادیار، گروه جنگل-مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران

2 استادیار، بخش تحقیقات جنگلها، مراتع و آبخیزداری، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کهگیلویه و بویراحمد، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، یاسوج، ایران

3 کارشناسی‌ارشد علوم و مهندسی جنگل، گروه جنگل، مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران

4 استادیار، گروه جنگل-مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران. ‏

5 دکتری علوم مرتع، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، ساری، ایران. ‏

doi
10.30466/jfrd.2021.53722.1554
چکیده

در این پژوهش اثر فرم‌های مختلف پرستاری روی استقرار زادآوری طبیعی در جنگل‌های وزگ حوزة شهرستان بویراحمد بررسی شد. عرصه‌ای به مساحت شش هکتار انتخاب و نوع گونه و فرم پرستاری و نوع گونة هدف (زادآوری)  بررسی شد. در مجموع 14 گونه چوبی پرستار به تعداد 423 اصله در منطقة پژوهش ثبت شد که در بین آن­ها دو گونة خاردار ارژن (Amygdalus lycioides Spach.) و گلابی‌وحشی (Pyrus glabra Boiss.) به­ترتیب با 195 و 77 اصله بیشترین تعداد را به­خود اختصاص دادند. همچنین از تعداد 912 اصله زادآوری (گونة هدف) موجود در زیر تاج‌پوشش گیاهان پرستار و سنگ‌ها بیشترین تعداد به گونه‌های دافنه (Daphne mucronata Royle.)، ارژن، گیلاس‌وحشی (Prunus Sp.) و شن (Lonicera nummularifolia Jaub. & Spach) تعلق داشت. تحلیل RDA نیز نشان داد زادآوری گونه‌های هدف تحت تأثیر گیاهان پرستار ارژن و گلابی وحشی است. نتایج این پژوهش نشان داد زادآوری گونه‌های چوبی در این منطقه به‌استثناء گونة ارژن به حفاظ و پرستار وابسته است. این موضوع بیانگر نقش گونه‌های پرستار در استقرار زادآوری در جنگل‌های نیمه‌خشک زاگرس است که می‌تواند به‌عنوان یک الگو در برنامه‌های احیاء جنگل در دیگر مناطق زاگرس استفاده شود.