پیش بینی جنگل زدایی و بازیابی جنگل با استفاده از مدل تبدیل زمین (‏LTM‏) در جنگل های زاگرس شمالی

نویسندگان

1 دکتری جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه

2 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

3 استاد، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

4 دانشیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

5 پژوهشگر اطلاعات جغرافیایی، شرکت ESRI، ایالات متحده.

doi
10.30466/jfrd.2021.53873.1572
چکیده

الگوی تغییرات کاربری اراضی در مقیاس­های مختلف زمانی و مکانی به­صورت غیرخطی است. از این­رو برای پیش­بینی اثرات بالقوه و منفی این تغییرات بر خدمات اکوسیستمی جنگل­ها در آینده نیاز به ابزارهای غیرخطی مانند شبکه­های عصبی مصنوعی است. در این پژوهش برای پیش­بینی جنگل­زدایی و بازیابی اراضی جنگلی شهرستان سردشت برای 10، 20 و 30 سال آینده از مدل تبدیل زمین یا LTM که یک مدل مبتنی بر شبکه­های عصبی مصنوعی و GIS است استفاده شد. بدین منظور سه سناریوی مختلف شامل دوره­های زمانی 1386-1376، 1396-1376 و 1396-1386 استفاده شد و جنگل­زدایی و بازیابی اراضی جنگلی سردشت با استفاده از 14 متغیر مختلف برای سال­های 1406، 1416 و 1426 پیش­بینی شد. نتایج نشان داد طی 20 سال دورۀ زمانی موردبررسی (1376 تا 1396) با وجود 57/2373 هکتار بازیابی جنگل­های سردشت، 63/10314 هکتار جنگل­زدایی رخ داده است. مدل­سازی جنگل­زدایی و بازیابی جنگل توسط هر سه سناریو با مقدار ROC بالای 8/0 برای همه مدل­ها نشان­دهندۀ افزایش قطعی جنگل­زدایی در سردشت طی سه دهۀ آینده بوده است، به­طوری­که بر اساس سناریوی 1386-1376، پیش­بینی شد 24/22296 هکتار از جنگل­های منطقه طی 30 سال آینده تخریب خواهد شد. نتایج این پژوهش می­تواند برای برنامه­ریزی­های حفاظتی صحیح و افزایش برنامه­های نظارتی در مناطق با پتانسیل تخریبی استفاده شود.