بررسی تأثیر تعدیل‌کنندگی راهبرد تجاری بر رابطه بین گزارشگری مالی متقلبانه و پایداری

نویسندگان

1 استاد، دانشگاه شیراز، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، بخش حسابداری

2 کارشناس ارشد حسابداری، دانشگاه شیراز

doi
10.30479/jfak.2023.18754.3091
چکیده

هدف: نوع راهبرد تجاری انتخابی می‌تواند بر کلیه ابعاد عملیاتی شرکت و در نتیجه گزارش‌های آن اثر بگذارد. هدف این پژوهش بررسی تأثیر تعدیل‌کنندگی راهبردهای تجاری رهبری هزینه، تمایز، تدافعی و تهاجمی بر رابطه بین گزارشگری مالی متقلبانه و گزارش پایداری است. روش: پژوهش حاضر از بُعد هدف، پژوهشی کاربردی است و در زمره پژوهش‌های توصیفی–رگرسیونی طبقه‌بندی می‌شود. نمونه آماری پژوهش شامل 012ر1 شرکت – سال است. برای جمع‌آوری داده‌ها از گزارش­های حسابرس مستقل، هیأت‌ مدیره، تفسیری مدیریت، صورت‌های مالی و یادداشت‌های توضیحی و تارنمای کدال استفاده شده است. یافته‌ها: نتایج پژوهش حاکی از آن است که متغیر تعدیلی راهبردهای تجاری بر رابطه بین گزارشگری مالی متقلبانه و پایداری اثر گذاشته و رابطه بین این دو را تشدید می­کند. به این صورت که گزارشگری مالی متقلبانه و پایداری در شرکت‌های پیرو راهبردهای تجاری رهبری هزینه و تدافعی از شرکت‌های پیرو راهبردهای تمایز و تهاجمی ضعیف‌تر است. باید توجه شود که شرکت­های پیرو راهبرد تجاری تدافعی گزارشگری مالی متقلبانه و پایداری کمتری نسبت به شرکت­های پیرو راهبرد تجاری تهاجمی دارند. نتیجه‌گیری: با اینکه هر دو راهبردهای تجاری پورتر (1980) و مایلز و اسنو (1978) به وسیله شرکت­های ایرانی اتخاذ شده است و همسو و هم‌جهت نیز هستند اما نتایج پژوهش نشان می­ دهد که راهبرد تجاری مایلز و اسنو (1978)، (تدافعی و تهاجمی) نوع راهبرد انتخابی شرکت را برای نمایش بهتر طبقه­ بندی می کند. دانش‌افزایی: استفاده‌کنندگان از گزارش‌های شرکت‌ها می­ توانند با توجه به نوع راهبرد تجاری اتخاذ شده از طرف شرکت‌ها از میزان گزارشگری مالی متقلبانه و درستی وضعیت اطلاعات پایداری ارائه شده آگاهی یابند که این موضوع دانش‌افزایی خاص این پژوهش است. هم‌چنین، این پژوهش در گشودن باب جدیدی درخصوص پژوهش‌های پایداری با اثبات تأثیر راهبرد تجاری بر رابطه بین گزارشگری متقلبانه و گزارش پایداری دانش‌افزایی دارد.