تمهیدات فرمالیستی در تایپوگرافی کتاب‌های تصویری گروه سنی «الف» و «ب»

نویسندگان

1 گروه ادبیات کودک و نوجوان، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

doi
10.30479/irpli.2024.20585.1150
چکیده

مطالعۀ تایپوگرافی در کتاب‌های تصویری کودک یکی از حلقه‌های واصل دو رشتۀ گرافیک و ادبیات کودک است. از آنجا که کودک با زبان دیداری بیش از زبان خوانداری ارتباط برقرار می‌کند؛ برجسته‌سازی دیداریِ نوشتار در کتاب‌های کودک شگردی رایج است. در همین راستا، ضمن تحدید دامنۀ تحقیق به کتاب‌های تصویری گروه سنی «الف» و «ب»، جامعۀ هدف شامل تایپوگرافی‌های فارسی و انگلیسی است که علاوه بر وجه تزئینی، محملِ معنای متنِ نوشتاریشان نیز هستند. هدف از این پژوهش بررسی تمهیدات گرافیکی‌ای است که می‌تواند با گسترش معنای کلمات از سطح زبان‌شناختی به سطح بصری با کودک ارتباط مفهومی برقرار کند. «تمهید» اصطلاحی است که شکلوفسکی، نظریه‌پرداز فرمالیست، برای اشاره به شگردهای صوریِ به‌کاررفته در آثار ادبی و هنری پیشنهاد داده است. در همین راستا، این مقاله با رهیافتی فرمالیست در پی پاسخ به چگونگی کارکرد معناییِ سازه‌های بصری در عباراتِ تایپوگرافیک است. روش پژوهش، تحلیلی‌توصیفی و نمونه‌گیری به روش هدفمند غیراحتمالی انجام شده است.