فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نهادینه‌شدن فرهنگ مطالعه، ارتقای خلاقیت ادبی و ایجاد انگیزش مثبت در قالب جوایز، علاوه بر محقق‌شدن زمینه‌های جامعه‌پذیری، معرفت‌افزایی، تشکیل شخصیت فردی و اجتماعی؛ نقش مهمی در توسعۀ دستاوردهای مادی و معنوی تمدن‌ها دارد. در پژوهش حاضر با روش کیفی و بهره گیری از رویکرد پژوهشی داده‌بنیاد (گرندد تئوری) به این سؤالات اصلی پاسخ داده شد که مهم‌ترین کارکردهای جوایز ادبی در سطح جامعه کدام‌اند؟ آسیب‌های برگزاری جوایز و راهکارهای تحقق مطلوب آن چیست؟ برای پاسخ به سؤالات مذکور، علاوه‌بر استفاده از منابع اسنادی، با بیش از 30 نفر از صاحب‌نظران درون و برون‌دانشگاهی، افرادی که در حوزۀ اجرایی جوایز ادبی نقش داشتند یا منتخبان جوایز ادبی در دوره‌های قبلی بودند، مصاحبۀ عمیق صورت گرفت. پس از گردآوری داده‌ها، تجزیه‌وتحلیل در قالب کدگذاری باز و محوری انجام و در نفر دهم، اشباع نظری حاصل شد. نتایج مشخص‌کرد که کم‌‌وکیف سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی، مستقل بودن، استمرار در برگزاری جوایز و جشنواره‌های ادبی، نقش مهمی در نهادینه‌سازی و کارآمدی این جوایز دارد. ارتقای سطوح کمی و کیفی آثار خلاق، معرفت‌افزایی، تقویت ارتباطات اجتماعی و توسعۀ فضای گفتمانی و نقادی، ترویج مطالبه‌گری و پاسخ‌گویی، آگاهی‌بخشی و جامعه‌پذیر‌کردن فرهنگ مطالعه و کتاب‌خوانی ازجمله مهم‌ترین کارکردهای این جوایز است. اعتماد به جشنواره‌ها و جوایز مهم‌ترین اتفاقی است که می‌تواند در رشد و بالندگی و تأثیرگذاری آن‌ها مؤثر باشد و ضمن اقبال مردم و متولیان امر به جوایز، در ارتقای صنعت نشر تأثیرگذار باشد.