مروری بر مطالعات زبان گزارشگری تجاری گسترش‌پذیر (XBRL)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه حسابداری، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دانشیار، گروه حسابداری، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران.

doi
10.30479/jfak.2022.17138.2999
چکیده

هدف: هدف از مطالعه حاضر، مروری بر پژوهش‌های XBRL و شناسایی دامنه‌های موضوعی آن است. روش: به منظور دستیابی به اهداف پژوهش، پژوهش حاضر بر مقالات XBRL منتشرشده در پایگاه داده وب آو ساینس (برای مقالات خارجی) و پایگاه داده نورمگز (برای مقالات داخلی) تمرکز کرده است. بعلاوه، از تجزیه‌وتحلیل هم‌واژگانی و تجزیه‌وتحلیل شبکه‌های اجتماعی نیز برای مدل‌سازی موضوعی این مطالعات و شناسایی شکاف‌های تحقیقاتی استفاده شده است. یافته‌ها: یافته‌ها نشان می‌دهد که پژوهش‌های XBRL در سه دامنه موضوعی قرار گرفته‌اند. این دامنه‌های موضوعی عبارت‌اند از: تحقیقات مرتبط با «مزایای حاصل از پیاده‌سازی XBRL»، «تحقیقات مرتبط با چالش‌های پیاده‌سازی XBRL» و «پیاده‌سازی XBRL در کشورهای درحال‌توسعه». نتیجه‌گیری: یافته‌ها حاکی از آن است که موضوعات مختلفی مانند «اطلاعات»، «افشا»، «اطمینان‌بخشی»، «سود»، «عملکرد»، «اثربخشی»، «تکنولوژی»، «هزینه‌ها»، «استانداردسازی»، «مالکیت»، «حاکمیت شرکتی»، «کیفیت»، «رفتار»، «پیامد»، «شفافیت» «مدیریت سود»، «بازار» و غیره مورد توجه پژوهشگران خارجی بوده است که پژوهشگران داخلی به این موضوعات نپرداخته‌اند. دانش‌افزایی: با توجه دامنه‌های بسیار متنوع XBRL، تاکنون هیچ پژوهشی (اعم از داخلی یا خارجی) به دسته‌بندی این دامنه‌های موضوعی نپرداخته است و از این حیث پژوهش حاضر قادر است شواهدی را آشکار کند که پیش‌تر پنهان بوده‌اند و دانش‌افزایی‌هایی را برای قانون‌گذاران، استانداردگذاران، دانشگاهیان حسابداری و حسابداران حرفه‌ای به ارمغان آورد. بعلاوه، پژوهش حاضر به‌واسطه بررسی عمیق ادبیات خارجی و داخلی XBRL، شکاف‌های تحقیقات داخلی XBRL را در مقایسه با تحقیقات خارجی آشکار کرده و توصیه‌های اثربخشی را برای تحقیقات آتی ارائه می‌کند. در نتیجه، مطالعه حاضر قادر است دید وسیعی را برای قانون‌گذاران، استانداردگذاران، دانشگاهیان حسابداری و حسابداران حرفه‌ای فراهم کند.