بررسی پیامدهای کیفیت حسابرسی داخلی در پیشگیری از مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی و مدیریت واقعی سود

نویسندگان

1 کارشناس ارشد حسابداری، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه الزهراء (س)، تهران، ایران.

2 استادیار گروه حسابداری دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی دانشگاه الزهراء (س)، تهران، ایران.

3 دانشیار، گروه حسابداری، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه الزهراء (س)، تهران، ایران.

doi
10.30479/jfak.2021.16398.2937
چکیده

هدف: در این تحقیق رابطه کیفیت واحد حسابرسی داخلی شرکت‌ها با مدیریت سود (مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی و مدیریت واقعی سود) موردبررسی قرارگرفته است.روش:پژوهش حاضر یک تحقیق توصیفی است که برای انجام آن داده‌های 179 شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال‌های 1391 تا 1398 به کار گرفته شده است. جهت آزمون فرضیه‌های این تحقیق از مدل‌های رگرسیونی و همبستگی چندگانه استفاده شده است.یافته ­ها: بین کیفیت واحد حسابرسی داخلی با مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی رابطه منفی معنادار وجود دارد؛ اما بین کیفیت واحد حسابرسی داخلی با مدیریت واقعی سود (از طریق دست‌کاری هزینه‌های تولید، هزینه‌های اختیاری و جریان‌های نقد عملیاتی) رابطه معناداری مشاهده نگردید.نتیجه ­گیری: با وجود الزام سازمان بورس مبنی بر استقرار واحد حسابرسی داخلی در شرکت ها، کیفیت این واحد هنوز به طور مطلوبی مانع از مدیریت سود نشده است. اگرچه با وضع قوانین و نظارت بیشتر از میزان مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی کاسته شده اما تغییری در مدیریت واقعی سود شرکت ها مشاهده نشده است.دانش افزایی: باتوجه به نوپا بودن واحدهای حسابرسی داخلی و ویژگی‌های محیطی کشورایران به عنوان یک کشور در حال توسعه و با اقتصاد نوظهور، حسابرسی داخلی و کیفیت کار این واحد ممکن است نسبت به سایر کشورهای توسعه یافته دارای اثرات و نتایجی باشد که در این تحقیق به آن پرداخته می‌شود. همچنین در تحقیقات گذشته اثر کیفیت واحد حسابرسی داخلی شرکت‌ها بر مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی و مدیریت واقعی سود مورد بررسی قرار نگرفته است.