فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

توصیف به عنوان عنصری اساسی در فضاسازی، بیان جزئیات، تصویر‌سازی و واقع‌نمایی در داستان نقش اساسی ایفا می‌کند. از آنجا که توصیف این ظرفیت را دارد که در خلق تصاویر پویا و نمایش شخصیت، مکان، زمان و نیز پیشبرد داستان، فضایی فراتر از داستان ایجاد کند و جنبة نمایشی یک اثر داستانی را افزایش دهد، می‌تواند عنصری نمایشی‌ساز تلقی شود و از این طریق ظرفیت نمایشی یک اثر مورد بررسی و ارزیابی قرار گیرد. از این رو در این پژوهش، رمان «جای خالی سلوچ» دولت‌آبادی که رمانی واقع‌گرا و پر از توصیفات دقیق است؛ مورد بررسی قرار گرفته است تا مطابقت توصیف‌های این داستان با نماهایی که در سینما به کار می‌رود و جنبه‌های نمایشی آن که می‌تواند در اقتباسی سینمایی مورد استفاده قرار گیرد، روشن شود. شیوة پژوهش کتابخانه‌ای و اسنادی است که به روش توصیفی ـ تحلیلی انجام شده است. نتایج این پژوهش روشن می‌کند، عنصر توصیف واقع‌گرا در این رمان به‌درستی می‌تواند به نماهای سینمایی تبدیل شود و تدوین که شیوه‌ای کاملاً سینمایی است در نماهایی که به وسیلة توصیف در متن داستان ایجاد شده نمود یابد و این اثر داستانی از ظرفیت نمایشی برخوردار شده و امکان اقتباس سینمایی از آن را فراهم آورد.