بررسی روندهای مؤثر بر برنامه ریزی فرهنگی شده در جهان اسلام (رویکرد آینده پژوهی)

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره)، گروه شهر سازی

2 استاد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تهران

3 دانشجوی دکتری آینده پژوهی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره)

doi
10.30479/psiw.2013.362
چکیده

در عصر فرهنگی، برنامه‌ریزی فرهنگی‌شده بر مبنای سازگاری این رویکرد با جهان‌بینی اسلامی و بهره‌گیری حداکثری از آموزه‌های دین مبین اسلام در عرصه‌ی عمل اجتماعی منجر به همگرایی جهان اسلام و توسعه پایدار منطقه‌ای می‌گردد. حال با توجه به مسأله فوق این سوال مطرح می‌گردد که عوامل و روندهای مؤثر بر برنامه‌ریزی فرهنگی‌شده در جوامع اسلامی در راستای ایجاد توسعه پایدار کدامند؟ با توجه به ادبیات، مطالعات و بررسی‌های انجام گرفته بر مبنای روش پیمایش و رویکرد برنامه‌ریزی فرهنگی‌شده عوامل و روندهای  مؤثر مورد بررسی قرار گرفت. عوامل مختلفی در برنامه‌ریزی فرهنگی شده تاثیر گذار می‌باشند، به‌طور کلی عوامل به سه دسته اصلی؛ مولفه "موضوعی"(نظریه فرهنگی) و مؤلفه "زمان" و مؤلفه " نظام برنامه‌ریزی"(نظریه برنامه‌ریزی) تقسیم بندی می شوند. بر این اساس، با مراجعه به خبرگان عرصه برنامه‌ریزی و سیاستگذاری فرهنگی، اثرگذاری هر یک از عوامل و میزان آنها مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفت. پس از جمع‌آوری داده‌ها، برمبنای تحلیل‌های آماری میان وضع "موجود و مطلوب" شکاف معنادار وجود دارد، مؤلفه "نظام برنامه‌ریزی" در وضع مطلوب بیشترین اهمیت را دارا می‌باشد و مؤلفه "موضوعی" در وضع موجود از مناسب‌ترین شرایط برخوردار است و بر این اساس راهبردها و پیشنهادات ارائه می‌گردند.