پیش‌بینی اعتیاد به اینترنت براساس انواع چشم‌انداز ‌زمانی و الگوهای روابط‌موضوعی در دانش‌آموزان

نویسندگان

1 لیسانس روانشناسی دانشگاه علامه طباطبایی کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی دانشگاه علوم پزشکی آزاد

2 استادیار روانشناسی گروه روانشناسی بالینی دانشگاه علامه طباطبایی

doi
10.22034/spr.2024.429237.1928
چکیده

مقدمه: نگرش فرد نسبت به زمان و روابط کودکی وی می­تواند نقش مهمی در تمایلات رفتاری هنجار، نابهنجار و ‌در نتیجه رفتارهای اعتیادی وی داشته باشد؛ بنابراین هدف از این پژوهش پیش­بینی اعتیاد به اینترنت براساس انواع  چشم­انداز زمانی و الگوهای روابط موضوعی بود. روش: روش پژوهش حاضر توصیفی از نوع همبستگی بود و جامعه آماری این پژوهش تمامی دانش­آموزان دختر دوره اول متوسطه شهر تهران در سال تحصیلی1400-1401 بودند که از میان آنها 311 نفر با شیوه نمونه گیری در دسترس به عنوان نمونه پژوهشی انتخاب شدند. داده­های پژوهش از طریق پرسشنامه­های اعتیاد به اینترنت (یانگ، 1998)، چشم­انداز زمانی(زیمباردو، 1999) و روابط موضوعی(بل، 1995) جمع آوری شدند و با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چند متغیره مورد تحلیل قرار گرفتند.یافته­ ها: نتایج حاصل از تحلیل داده­ ها نشان داد که  از چشم ­اندازهای زمانی، حال لذت­گرا، گذشته­ گرایی مثبت و آینده­ نگری هدفمند، و از روابط موضوعی خودمحوری توانستند اعتیاد به اینترنت را در دانش­ آموزان دختر به طور معناداری پیش­بینی ­کنند. رابطه بین اعتیاد به اینترنت و چشم ­انداز زمانی حال( لذت گرا و جبرگرا) ، گذشته­ گرایی منفی با اعتیاد به اینترنت، مثبت و معنادار و با سایر چشم ­اندازهای زمانی منفی و معنادار بود. رابطه بین اعتیاد به اینترنت و همه الگوهای روابط­ موضوعی یعنی خودمحوری، بیگانگی و بی­ کفایتی اجتماعی و دلبستگی ناایمن نیز مثبت و معنادار بود (0.05≥ P).نتیجه ­گیری:  با توجه به تأیید نقش چشم‌انداز زمانی و روابط­ موضوعی در پیش ­بینی اعتیاد به اینترنت افراد، پیشنهاد می­ شود در پیشگیری از اعتیاد به اینترنت به این متغیرها بیشتر توجه شود.