اثر میانجی جهت گیری زندگی، ابراز وجود و بهزیستی روانشناختی در رابطه بین هوش اخلاقی و جلوگیری از هویت مجازی

نویسندگان

1 استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

3 دانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران ، ایران

doi
10.22034/spr.2024.430343.1894
چکیده

مقدمه: فضای مجازی عرصه وسیعی از اطلاعات و نمودهای مختلف معنایی را ایجاد می­کند. افراد در مواجهه با این فضا و تکثر منابع در ساخت هویت، دچار تعلیق می‌شوند. پژوهش حاضر با هدف تعیین نقش میانجی جهت­ گیری زندگی، ابراز وجود و بهزیستی روانشناختی در رابطه  بین هوش اخلاقی و جلوگیری از هویت مجازی انجام شد.روش:  روش مطالعه توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری کلیه دانش­ آموزان دختر دوره دوم متوسطه شهر شیراز بود که در سال تحصیلی 1402-1401 مشغول به تحصیل بودند. از بین جامعه آماری 382 نفر به روش نمونه­ گیری خوشه­ ای چند مرحله ­ای با استفاده از فرمول مورگان و کرجسی مورد مطالعه قرار گرفتند. برای جمع ­آوری داده­ ها از پرسشنامه­ های ابراز وجود گمبریل و ریجی (۱۹۷۵)، بهزیستی روانشناختی ریف(۱۹۸۹)، هوش اخلاقی لینک و کیل (2008) و جهت­ گیری زندگی شییر و کارور (۱۹۸۵) استفاده شد. داده­ ها با استفاده از تحلیل مسیر تجزیه و تحلیل شد.یافته­ ها: نتایج  نشان داد که بین هوش اخلاقی، جهت ­گیری زندگی، ابراز وجود و بهزیستی روانشناختی با جلوگیری از هویت مجازی رابطه مستقیم (مثبت) معناداری وجود دارد (01/0 P <). بین هوش اخلاقی با جهت گیری زندگی، بین هوش اخلاقی با ابراز وجود و بین هوش اخلاقی با بهزیستی روانشناختی نیز رابطه مستقیم (مثبت) معناداری وجود دارد (01/0 P <). همچنین نتایج نشان داد که جهت­ گیری زندگی، ابراز وجود و بهزیستی روانشناختی در رابطه بین هوش اخلاقی با جلوگیری از هویت مجازی نقش میانجی معناداری ایفا می‌کنند (01/0 P <). نتیجه گیری: نتایج نشان می­دهد که هوش اخلاقی با میانجی­گری ابراز وجود، جهت­ گیری زندگی و بهزیستی روانشناختی بر جلوگیری از هویت مجازی تأثیر می­گذارد. با توجه به شاخص­ ها و ضرایب به دست آمده می­ توان نتیجه گرفت که مدل پیشنهادی برای تدوین مدل علی جلوگیری از هویت مجازی مناسب بوده و داده ­ها با مدل پژوهش برازش مناسبی داشته است.