تحلیل عوامل مؤثر بر کارایی فنی شرکتهای تعاونی تولید کشاورزی استان گلستان
نویسندگان
1 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی.دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
2 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
3 کارشناس ارشداقتصاد کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
4 دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی.دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
doi
10.22034/ajcoop.2022.276200.1665چکیده
نظر به اهمیت تعاونیها در دستیابی به اهداف سند توسعه چشمانداز 1404، ارزیابی عملکرد شرکتهای تعاونی تولید کشاورزی میتواند یاری بخش سیاستگذاران و برنامهریزان در پیشبرد اهداف توسعه در بخش کشاورزی باشد. در این راستا، پژوهش حاضر با هدف ارزیابی عوامل مؤثر بر کارایی فنی شرکتهای تعاونی تولید کشاورزی استان گلستان انجام گرفت. آمار و اطلاعات مورد نیاز، به صورت پیمایشی و مصاحبه رو در رو با مدیران 36 شرکت تعاونی تولید کشاورزی فعال در استان گلستان در سال 1398 بهدست آمد. برای تحقق اهداف تحقیق از روش تحلیل پوششی دادهها با رویکرد محصولگرا و فرض بازده ثابت و متغیر نسبت به مقیاس و مدل رگرسیونی توبیت استفاده شد. نتایج نشان داد که میزان کارایی فنی شرکتهای تعاونی مورد بررسی تحت شرایط بازده ثابت و بازده متغیر نسبت به مقیاس متفاوت است. همچنین، 44/69 درصد شرکتها دارای بازدهی ثابت، 25 درصد دارای بازدهی نزولی و 56/5 درصد دارای بازدهی صعودی نسبت به مقیاس تولید هستند. بهعلاوه، کارایی فنی و مدیریتی شرکتها در شرایط بازده متغیر نسبت به مقیاس به طور میانگین 87 و 90 درصد است. همچنین، امکان افزایش 13 درصدی ستاندهها با همین میزان نهادهها و به شرط بهینهکردن مقیاس فعالیتها وجود دارد. بر اساس نتایج رگرسیون توبیت، متغیر سن مدیران اثر منفی و معنیدار و متغیر دارایی اثر مثبت و معنیداری بر کارایی فنی تعاونیهای تولید کشاورزی استان گلستان دارد. با توجه به تأثیر مثبت میزان دارایی بر کارایی، تأمین اعتبارات لازم برای شرکتهای تعاونی تولید کشاورزی از طریق بانکهای عامل کمک شایانی به آنها خواهد داشت.