رابطه احساس شرم با استفادههای آسیبزا از اینترنت؛ نقش میانجی تکانشگری و تنظیم هیجان ناسازگار
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
2 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
3 استاد، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
4 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، دانشگاه آزاد واحد زنجان، زنجان، ایران
doi
10.22034/spr.2024.442601.1920چکیده
مقدمه: گسترش روزافزون استفاده از اینترنت پیامدهای منفی بسیاری به دنبال داشته است. به همین منظور هدف از پژوهش حاضر بررسی نقش واسطهای تنظیم هیجان ناسازگار و تکانشگری در رابطه بین احساس شرم و استفادههای آسیبزا از اینترنت بود. روش: مطالعه حاضر توصیفی-همبستگی از نوع تحلیل مسیر بود که تحلیل دادههای آماری با استفاده از نرمافزارهای SPSS نسخه 26 و AMOS نسخه 24 صورت گرفت. جامعه آماری پژوهش، دانشجویان دانشگاه تبریز در سال تحصیلی 1402-1403 بودند که به روش نمونهگیری تصادفی خوشهای چندمرحلهای تعداد 340 نفر از آنها با بر اساس فرمول کلاین انتخاب شدند. دادهها با استفاده از پرسشنامههای احساس شرم کوهن و همکاران (2011) ، استفاده آسیبزا از اینترنت کاپلان (2010)، تنظیم هیجان گارنفسکی (2006) و پرسشنامه تکانشگری بارات (1995) جمعآوریشد. یافتهها: نتایج نشان داد، بین احساس شرم و استفادههای آسیبزا از اینترنت بهصورت مستقیم و غیرمستقیم بهواسطهی تکانشگری رابطه وجود دارد. همچنین شاخصهای برازش نشان داد، مدل پژوهش از برازش مطلوبی برخوردار است. رابطه تجربه احساس شرم با استفادههای آسیبزا از اینترنت با میانجیگری تکانشگری (01/0 >p) معنادار بود. اما اثر شرم به واسطهی تنظیم هیجان ناسازگار (05/0 <p) بر استفادههای آسیبزا از اینترنت معنادار نبود. نتیجهگیری: نتایج پژوهش شناخت تازهای از عوامل مؤثر بر استفادههای آسیبزا از اینترنت ارائه میدهد. با توجه به یافتههای مطالعه حاضر، تجربه احساس شرم بهواسطهی تکانشگری در استفادههای آسیبزا از اینترنت نقش مهمی دارد