رتبه‌بندی ریسک‌های زنجیره تامین با استفاده از رویکرد ترکیبی بهینه‌سازی روش تجزیه‌وتحلیل عوامل شکست و آثار آن و تئوری خاکستری (موردمطالعه: واحدهای صنایع غذایی مشهد)

نویسندگان

1 گروه مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اداری، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران.

2 گروه مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اداری، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران.

doi
10.22105/dmor.2023.366185.1678
چکیده

هدف: پژوهش حاضر به دنبال رتبه­‌بندی ریسک‌های زنجیره تامین با استفاده از رویکرد ترکیبی بهینه‌سازی روش تجزیه‌وتحلیل عوامل شکست و آثار آن و تئوری خاکستری در واحدهای صنایع غذایی مشهد است.روش‌شناسی پژوهش: این پژوهش به جهت ماهیت، در دسته پژوهش­‌های توصیفی _تحلیلی، با متغیرهای کیفی و از منظر هدف، در زمره­ی پژوهش­‌های کاربردی است. در این پژوهش، ابتدا ریسک‌­های موجود در زنجیره تامین صنایع غذایی شناسایی شدند؛ بدین گونه که ابتدا ریسک‌­های موجود در زنجیره تامین از طریق مطالعات کتابخانه‌­ای و ادبیات پژوهش شناسایی و سپس، توسط پرسش‌نامه دلفی فازی در اختیار خبرگان قرار گرفت تا با طیف لیکرت مورد امتیازبندی قرار گیرند. به دلیل ﻣﺤﺪودﯾﺖ زﻣﺎﻧﯽ و نقص در تجزیه‌وتحلیل و همچنین داده­‌های اﻃﻼﻋﺎﺗﯽ ﻣﺒﻬﻢ، ﻧﺎﻗﺺ و ﻧﺎﻣﻄﻤﺌﻦ، این امتیازها به بازه­ی خاکستری تبدیل شدند. سپس، توسط روش تجزیه‌وتحلیل عوامل شکست و آثار آن امتیاز اولویت خطرپذیری به‌منظور بررسی حالات بالقوه شکست محاسبه شد؛ به‌گونه‌­ای که شاخص‌­ها و ابعاد ریسک­‌های زنجیره تامین با امتیاز اولویت خطرپذیری رتبه‌بندی شد. ریسک­‌های با امتیاز اولویت خطرپذیری بیشتر، از ریسک‌­پذیری بالاتری برخوردار و لزوم توجه بیشتری را نیازمند است.یافته‌ها: نتیجه­­ امتیازبندی و محاسبات مشخص کرد که بعد اقتصادی بیشترین ریسک را در زنجیره تامین داراست. پس از بعد اقتصادی، به ترتیب، ابعاد قانونی، استراتژیک، فردی، سیاسی و طبیعی ابعاد دوم تا ششم و بعد فرهنگی و اجتماعی در جایگاه هفتم و بعد اطلاعاتی رتبه‌­ی هشتم را به خود اختصاص دادند.اصالت/ارزش افزوده علمی: یافته­‌های این پژوهش به مدیران کمک می­‌کند با توجه به محدود بودن منابع، جهت کنترل و مدیریت، خصوصا در شرایط عدم قطعیت، با اولویت­‌بندی ریسک­‌های زنجیره تامین خود با توجه به میزان ریسک‌پذیری هریک، همچنین در نظر گرفتن اقدامات پیشگیرانه در خصوص این ریسک‌­ها، از صدمات جبران‌ناپذیر و بحرانی احتمالی پیشگیری نمایند.