عوامل اثرگذار بر مشارکت اعضای شرکت تعاونی روستایی در طرح‌های احیای بیولوژیک و مدیریت منابع طبیعی (مطالعه موردی: شرکت تعاونی عمران و توسعه پایدار لپویی فارس)

نویسندگان

1 دانشگاه هرمزگان، دانشکده منابع طبیعی وکشاورزی ،دانشجوی دکتری بیابان زدایی

2 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا همدان

3 گروه مهندسی منابع طبیعی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس

4 استادیار گروه مهندسی منابع طبیعی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان

doi
10.22034/ajcoop.2018.80677
چکیده

این تحقیق با هدف بررسی مشارکت اعضای تعاونی عمران و توسعة پایدار لپویی فارس در طرح‌های احیای بیولوژیک به روش پیمایشی انجام شد. 600 خانوار از 1574 خانوار عضو فعال در شرکت تعاونی جامعة آماری را تشکیل ‌دادند که با استفاده از جدول کرجسی و مورگان، حجم نمونه به تعداد 234 محاسبه و به شیوة کاملاً تصادفی نمونه‌گیری انجام گرفت. ابزار جمع‌آوری اطلاعات، پرسش‌نامة محقق‌ساخته بود که روایی آن توسط پنل متخصصان و پایایی آن با محاسبة ضریب آلفای کرونباخ به مقدار بالاتر از 9/0 تأیید شد. تحلیل داده‏ها نیز به‏ وسیله نرم‏افزار SPSS و AMOS انجام گرفت. نتایج مطالعه نشان داد متغیر سن پاسخگویان دارای بیشترین اثر مستقیم و مثبت بر میزان مشارکت بوده و شغل و وضعیت تأهل ارتباط منفی معنی‌دار با میزان مشارکت داشته‌ است. گویه‌های رضایت از اجرای طرح‌ها، اطلاع‌رسانی و افزایش آگاهی از اهداف طرح‌ها و تأثیر و نقش مردم در طرح‌ها دارای اثر مثبت و معنی‌داری  بر میزان مشارکت بودند. در این میان، بیشترین اثر مربوط به میزان اطلاع‌رسانی و افزایش آگاهی افراد و سپس اهداف طرح‌ها بوده است. همة گویه‌های مورد بررسی دارای همبستگی مثبت معنی‌دار با میزان مشارکت بودند. در نهایت، توسعة نقش و مشارکت افرادی که در روستاها زندگی می‌کنند و ارتباط مستقیم با بهره‌برداری منابع دارند دارای تأثیر قابل توجه ارزیابی شد. نتیجه‌گیری کلی اینکه افزایش آگاهی مردم از اهداف و مزایای طرح‌های احیا به بهبود مشارکت بهره‌برداران و اعضای تعاونی در طرح‌های مدیریت و احیای بیولوژیک منابع طبیعی و آبخیزداری انجامیده است.