تأثیر نوع دام و شدت چرا بر ترکیب و تنوع پوشش گیاهی در جنگلهای آرمرده شهرستان بانه
نویسندگان
1 گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.
2 عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کردستان، سنندج، ایران
3 دانشآموختۀ کارشناسیارشد جنگلشناسی و اکولوژی جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران
4 پژوهشگر گروه تعاملات اکولوژیک- اجتماعی در بوم سازگانهای کشاورزی، دانشگاه گوتینگن و دانشگاه کاسل، آلمان
doi
10.30466/jfrd.2021.121026چکیده
هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر نوع و شدت چرای دام و عوامل محیطی بر ترکیب و تنوع پوششگیاهی در پنج منطقه با انواع دام (گاو، بزمرخز، بزمو، گوسفند) و شدت چرایی متفاوت (در قالب پنج تیمار) در جنگلهای آرمردۀ بانه است. برای نمونهبرداری از پوششگیاهی، 34 قطعهنمونه (100 مترمربع) برداشت شد. تفاوت بین مناطق از نظر تنوع گونهای با استفاده از آنالیز واریانس و تأثیر چرای دام بر ترکیب پوششگیاهی با استفاده از آنالیز گرادیان مستقیم (RDA) بررسی شد. نتایج نشان داد منطقۀ قرق و منطقۀ دارای چرای هر چهار نوع دام با شدت بالا بهترتیب از بیشترین و کمترین تنوع گونهای برخوردارند. درصد تاجپوشش، ارتفاع از سطح دریا، تیپ بلوط ایرانی- مازودار و نرخ چرای دام مهمترین عوامل محیطی تأثیرگذار بر پوشش گیاهی بودند. نتایج رستهبندی نشان داد نوع دام و شدت چرا در کنار عوامل محیطی فوق تأثیر معنیداری بر ترکیب پوششگیاهی میگذارند بهگونهای که با افزایش نوع دام و شدت چرا، گونههای یکساله و مهاجم بیشترین حضور و با کاهش آن پهنبرگان علفی، درختچهها و ژئوفیتهای پیازدار بیشترین پراکنش را در ترکیب پوششگیاهی بهخود اختصاص میدهند.
