فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اگرچه دستاوردهای حمل و نقل هوایی در تأمین رفاه بشر، رشد اقتصاد جهانی و افزایش همبستگی اجتماعی بر کسی پوشیده نیست، سرعت بالای هواپیما سبب شده تا این وسیلۀ حمل و نقل به عنوان عامل اصلی انتقال ویروس‌ها و بیماری‌های واگیردار از یک کشور به کشور دیگر شناخته شود. گسترش هولناک ویروس کرونا (کووید 19) از طریق هواپیما از کشور چین به دیگر کشورهای جهان و ایفای نقش مخرب برخی شرکت‌های هواپیمایی در ادامۀ پروازهای خود با وجود آگاهی از شرایط بحرانیِ همه‌گیری این ویروس، مجدداً بحث مسئولیت شرکت‌های هواپیمایی را در این باره برجسته ساخته است. صرف‌نظر از مسئولیت اجتماعی شرکت‌های هواپیمایی در گسترش جهانی ویروس‌ها، مسئولیت مدنی این شرکت‌ها در اثر انتقال ویروس از یک مسافر یا خدمۀ پرواز به مسافر دیگر در هواپیما بیش‌ازپیش محل نزاع قرار گرفته است. پرسش اساسی این است که تحت چه شرایطی می‌توان متصدیان حمل هوایی را بابت سرایت این ویروس به یک مسافر مسئول دانست. تحلیل جامع این موضوع، افزون بر بررسی تعهدات شرکت‌های هواپیمایی در رعایت الزامات بهداشتی مرتبط با ویروس‌ها و حتی مسئولیت این شرکت‌ها در اجرای این الزامات که گاه به لغو پرواز یا ممانعت از سفر منجر می‌شود، با توجه به حکم مقرر در ماده 17 کنوانسیون ورشو 1929 و نیز کنوانسیون مونترال 1999 که متصدی حمل را تنها «در صورت بروز حادثه حین حمل هوایی» مسئول قلمداد کرده است، مستلزم بازخوانی مفهوم «حادثه» در حین حمل هوایی می‌باشد.