رمزگشایی اعداد در «گرشاسب‌‌نامه»

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی جهرم

2 دانشگاه علوم پزشکی تهران

doi
چکیده

مطالعه در زمینة هستی ‌‌ شناسی بخوبی نشان می ‌‌ دهد که اعداد، علاوه ‌‌بر این‌‌که برای تبیین و شمارش پدیده ‌‌ ها و بیان کثرت و قلّت و جنبه ‌‌ های اغراق ‌‌ آمیزِ توصیفات، بویژه در آثار حماسی به‌‌کار رفته ‌‌ اند، در موارد بسیاری نیز کارکردی رمزگونه و نمادین داشته ‌‌ اند و به‌‌عنوان یک ابزار، نمایندة معانی و مفاهیم مشترکی بوده ‌‌ اند که همواره در ذهن بشر جاری بوده است. اعداد، در کنار دیگر مظاهر و اَشکال هنری از قبیل شعر، موسیقی، نگارگری، نمایش و...، به ‌‌ عنوان دسته ‌‌ ای از نمادها، القا کنندة این معانی و باورهای اسطوره ‌‌ ای بوده ‌‌ اند. این رسالت اعداد، در شکل ‌‌ گیری متون حماسی ایرانی، پررنگ و قابل تأمّل است. بر اساس تفسیر اسطوره ‌‌ ای از روایات گرشاسب ‌‌ نامة اسدی طوسی، شاید بتوان گفت که بسیاری از اعداد در این منظومة حماسی- اساطیری، حضوری نمادین و رازآمیز دارند. پژوهش حاضر، به‌‌روش مطالعة موردی و با تکیه بر شواهد و قرائنی از متن گرشاسب ‌‌ نامه، در تلاش است تا نشان دهد که اعدادِ «یک»، «دو»، «سه»، «چهار»، «پنج»، «شش» و «هفت»، به‌‌گونه ‌‌ ای نمادین، دانش ‌‌ ها و معانیِ رمزی بسیاری را در خویش جای داده ‌‌ اند؛ معانی و مفاهیمی که بیانگر باورها و عقاید مردمان باستان بوده و در تعیین سرنوشت آنها نقشی محوری و اساسی ایفا کرده ‌‌ اند.