پهنهبندی حساسیت رویشگاههای مانگرو استان هرمزگان به مخاطرات محیطی بر اساس درصد تاجپوشش
نویسندگان
1 استادیار، گروه علوم جنگل، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
2 استادیار، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران.
doi
10.30466/jfrd.2021.121007چکیده
در پژوهش پیشرو درجه حساسیت رویشگاههای مانگرو استان هرمزگان بر مبنای بررسی درصد تاجپوشش (بهعنوان شاخصی از مشخصههای ساختاری جنگل) طبقهبندی شد. بدین منظور با آماربرداری میدانی و ثبت قطر تاج مانگروها در قطعههای نمونه، درصد تاجپوشش در هر یک از قطعههای نمونه محاسبه شد. سپس، با تجزیه و تحلیل تصاویر ماهوارهای و تهیه نقشه NDVI رویشگاههای خمیر، تیاب و جاسک، بین درصد تاجپوشش در قطعههای نمونه و NDVI متناظر هر قطعه در سطح رویشگاهها رابطه رگرسیونی برقرار شد و با اجرای رابطه رگرسیونی روی نقشه NDVI هر رویشگاه، نقشه تغییرات مکانی درصد تاجپوشش در سطح رویشگاهها تهیه شد. در آخر، با استفاده از نقشه درصد تاجپوشش مانگروها و با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی، نقشه درجه حساسیت رویشگاهها در سه طبقه تاجپوشش کم، متوسط و زیاد تهیه شد. نتایج نشان داد که میانگین درصد تاجپوشش در رویشگاههای خمیر، تیاب و جاسک بهترتیب 62، 43 و 71 درصد است و بر این اساس، رویشگاههای جاسک و تیاب بهترتیب کمترین و بیشترین درجه حساسیت را نسبتبه وقوع تنشها و آشفتگیهای محیطی دارند. ویژگیهای ژئومورفولوژیک محلی، مقدار رسوبگذاری، تأسیسات و سازههای ساحلی، شرایط اقتصادی و اجتماعی منطقه، آلایندههای زیستمحیطی و بالا آمدن سطح آب دریا با تأثیر بر ساختار و رویش مانگروها میتوانند از عوامل تفاوت در درجه حساسیت بین رویشگاههای مورد بررسی باشد. این پژوهش با تولید اطلاعات دقیق از درجه حساسیت رویشگاههای مانگرو هرمزگان توانسته است پیشنیازهای اولیه برای اجرای برنامههای سازگاری با تغییر اقلیم و اولویتبندی اقدامات حفاظتی و احیاء رویشگاههای مانگرو را فراهم کند.