آثار بیماری کووید-19 بر صندوق‌های تأمین اجتماعی (مطالعه تطبیقی)

نویسندگان

1 دانش آموخته دکتری حقوق کیفری و جرمشناسی، دانشگاه شهید بهشتی.

2 استادیار، دانشکده حقوق، دانشگاه آزاد، واحد تهران مرکز

doi
10.29252/jlr.2022.226925.2193
چکیده

با انتشار ویروس کرونا، دولت‌ها برای مقابله با پیامدهای اقتصادی و اجتماعی آن بسته‌های حمایتی را در قالب واکنش‌های اجتماعی به مرحلۀ اجرا درآوردند. از جمله واکنش‌های اجتماعی که به منظور حمایت از کارگران، کارفرمایان و کارگاه‌های تولید و قطع زنجیرۀ انتقال صورت گرفت، بسته‌های حمایتی ارائه شده از سوی دولت‌ها تحت عنوان مشوق‌های تأمین اجتماعی بود. اعطای معافیت‌های بیمه‌ای، کاهش حق بیمۀ سهم کارفرما و کارگر، امهال در پرداخت حق بیمه، پرداخت مقرری بیمه بیکاری، پرداخت غرامت دستمزد ایام بیماری یا پرداخت کمک‌های مالی از جمله مشوق‌هایی بودند که سازمان‌های تأمین اجتماعی در بحران کرونا به بیمه‌شدگان پرداخت کردند. هر چند در برخی از کشورها استفاده از این بسته‌های حمایتی منوط به عدم اخراج کارگر از کار است. در نظام حقوقی ایران نیز اگرچه حمایت از افراد در زمان بحران‌ها و رویدادهای اجتماعی، اقتصادی و طبیعی وفق قانون ساختار نظام جامع رفاه و تأمین اجتماعی مصوب 21/2/1383 تکلیف دولت است، بااین‌حال به دلیل عدم وجود سازوکارهای اجرایی این قانون، سازمان تأمین اجتماعی به عنوان یکی از بزرگ‌ترین نهادهای بیمۀ اجتماعی ایران سیاست‌ها و برنامه‌های اتخاذی از سوی دولت و سایر نهادهای تصمیم‌گیر را به مرحلۀ اجرا درآورد. بخشی از این سیاست‌های که به منظور حمایت اقتصادی از کارگران و کارفرمایان بود، در قالب اعطای بیمۀ بیکاری یا امهال در پرداخت سهم حق بیمه بود. برخی دیگر از سیاست‌ها در قالب اقدامات درمانی و برای درمان بیماران کرونا در بیمارستان‌های سازمان اتخاذ شد. بااین‌حال، کلیه این اقدامات هزینه‌هایی سنگینی را بردوش سازمان تأمین اجتماعی نهاده است و....