تبیین و تحلیل رویکرد پیامبر(ص) در انتخاب فرماندهان سَریّه‌های عصر نبوی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تاریخ اسلام، گروه تاریخ، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. m.rezaei136400@gmail.com

2 نویسنده مسئول: استاد یار، گروه تاریخ، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. hooshyar-farinaz@yahoo.com

3 استاد یار، گروه تاریخ، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران.

doi
10.52547/HSOW.4.2.53
چکیده

 «سَریَّه» به جنگ‌هایی از دوران پیامبر اسلام(ص) اطلاق می‌شود که پیامبر(ص) شخصاً در آن‌ها حضور نداشتند و به فرماندهی یکى از اصحاب صورت گرفته است. منابع متقدم 36 سریه را برای عصر نبوی ذکر کرده­اند که می­توان آن‌ها را در کارکردهای تهاجمی، تدافعی، تبلیغاتی و اطلاعاتی تقسیم­بندی کرد. انتخاب فرماندهان در سریّه‌ها با توجه به اهداف پیامبر(ص) صورت می‌گرفت. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی و بر اساس مطالعات کتابخانه­ای تلاش دارد به بررسی چگونگی و دلایل انتخاب فرماندهان با توجه به ویژگی و ماهیت سریّه­ها بپردازد و به این پرسش پاسخ دهد که پیامبر(ص) در انتخاب فرماندهان سرایا چه رویکردی را دنبال می‌کردند؟ نتایج تحقیق حاضر نشان می­دهد که رویکرد پیامبر در انتخاب فرماندهان علاوه بر رویکرد نظامی و سیاسی، رویکرد دینی و قبیله‌ای نیز بوده است. پیامبر(ص) فرماندهان را از مهاجرین مکه و قبایل آن‌ها و همچنین از انصار و قبایل مدینه و افراد مورد اعتماد و دارای کارایی نظامی انتخاب می­کردند­.