جایگاه آیات قرآن در تحلیل فتوحات اعراب مسلمان در ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری تاریخ انقلاب اسلامی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان.
2 استادیار گروه تاریخ دانشگاه اراک
3 دانشجوی دکتری تاریخ انقلاب اسلامی، پژوهشکده امام خمینی(ره) و انقلاب اسلامی
doi
چکیده
مسأله فتوحات اعراب مسلمانان در ایران یکی از مسائلی است که هنوز ابعاد آن به طور کامل مورد بررسی قرار نگرفته است و پرسشهای بسیاری در این خصوص وجود دارد. یکی از پرسشهای بنیادین در این زمینه این است که آیات قرآن کریم چه جایگاهی را در روند فتوحات ایران داشته است؟ مدعای پژوهش پیشرو بر این است که آیات قرآن به عنوان کتاب راهنمای مسلمانان، نقشی اساسی در نوع نگاه و عملکرد اعراب در روند فتوحات در ایران و پیروزی آنان بر دولت ساسانی داشته است که در اینجا تلاش میشود با خوانش مجدد متون تاریخی و با رویکرد توصیفیـ تحلیلی، جایگاه آیات قرآن در دستگاه محاسباتی و فضای ذهنی اعراب مسلمان بازسازی، و به نقش آن در پیروزیهای مسلمانان در روند فتوحات پرداخته شود. به نظر میرسد مسلمانان در الهامگیری از آیات قرآنی در عرصه نبرد بهره فراوانی بردند. آنان با نویدهای پیروزی که به مسلمانان در آیات قرآنی داده شده بود روحیه میگرفتند و از اندیشه شراء نفس که به معناى فدا کردن خود بود روحیه ایثار و شهادتطلبی را تحریض مینمودند.