اثر توده‌های درختی دست‌کاشت بر خواص فیزیکی، شیمیایی و زی‌توده میکروبی خاک ‏(بررسی موردی: زاغمرزِ ‏نکا)‏

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی نور، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران، ایران

2 استاد، گروه جنگلداری، دانشکده منابع‌طبیعی نور، دانشگاه تربیت مدرس، نور‏، ایران‏

3 استادیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.

4 دانشیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج ‏کشاورزی، ساری، ایران‏

doi
10.30466/jfrd.2021.121003
چکیده

در این پژوهش، خواص فیزیکی، شیمیایی و شاخص­های میکروبی خاک توده­های دست­کاشت 21 ساله خالص توسکا ییلاقی، صنوبر دلتوئیدس، سرو زربین و نیز آمیخته توسکا ییلاقی-سفیدپلت در زاغمرز نکا بررسی شد. در هر توده، 10 قطعه ­400 متر مربعی انتخاب شد و در داخل هر یک، پنج نمونه خاک در عمق صفر تا 10 سانتی­متری تهیه شد. بیشترین مقادیر محتوی رطوبت خاک، واکنش خاک، نیتروژن کل، فسفر، پتاسیم و منیزیم دردسترس، تنفس میکروبی پایه، زی­توده میکروبی نیتروژن خاک در توده­های توسکا-سفیدپلت، و توسکا ییلاقی و بیشترین مقادیر کربن آلی، نسبت کربن به نیتروژن کل، زی­توده میکروبی کربن و نسبت زی­توده میکروبی کربن به نیتروژن خاک در توده­ زربین مشاهده شد. توده زربین همبستگی مثبت با مقادیر کربن آلی، نسبت کربن به نیتروژن، سیلت، رس، زی­توده میکروبی کربن و نسبت زی­توده میکروبی کربن به نیتروژن خاک داشت. اما­ توده­های خالص و آمیخته توسکا بالاترین همبستگی را با مقادیر نیتروژن کل، پتاسیم، کلسیم، منیزیم و فسفر دردسترس، محتوی رطوبت خاک، تنفس میکروبی پایه و زی­توده میکروبی نیتروژن داشتند که مبین حاصلخیزی خاک این توده­هاست و می­تواند ترغیب کاربران را برای احیای اراضی بایر و رهاشده در قالب جنگلکاری و یا کشت تلفیقی فراهم کند.