مطالعه ریخت‌شناختی تخمدان، میوه، دانه و تارهای دانه در استبرق (Calotropis procera)

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

3 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

doi
10.22108/ijpb.2021.125085.1226
چکیده

چکیده:استبرق (Calotropis procera) گیاهی بسیار مقاوم به تنش‌های خشکی و شوری با قابلیت رشد و پراکنش قابل توجه در مناطق گرم و خشک نواحی جنوب استان کرمان است. به دلیل اینکه گیاه دارای ترکیبات دارویی مختلف می‌باشد، در درمان بیماریهایی متعدد در طب سنتی نقش دارد. همچنین به دلیل اهمیت آن در فرآیند گیاه‌پالایی، این گیاه یک شاخص زیستی مفید برای کنترل آلودگی در مناطق شهری و حومه است. در این پژوهش ساختار تخمدان و میوه و ساختار و فراساختار دانه و تارهای آن با استفاده از استریو میکروسکوپ، نوری و الکترونی (نگاره) مورد مطالعه قرار گرفت. مادگی دو برچه‌ای با بخش قاعده‌ای آزاد و انتهایی به هم‌ پیوسته است که دارای تخمک‌های واژگون فراوان با تمکن حاشیه‌ای می‌باشد. میوه‌ تخم‌مرغی شکل و از نوع برگه (فولیکول) می‌باشدکه طی بلوغ متورم شده و ضمن شکوفایی، فرابر آن بصورت برگشته (برعکس) در می‌آید تا صدها دانه‌ی پهن و قهوه‌ای رنگ را آزاد کند. دانه‌ها دارای یک دسته تارهای سفید ابریشمی در یک انتها هستند. این فیبرهای سفید که به دانه‌ها وصل شده‌اند به پراکندگی دانه توسط باد کمک می‌کنند. تزئینات سطح دانه در مراحل نموی مختلف متفاوت بوده و در ابتدا به‌صورت تزئینات شبکه‌ای بوده و در پایان بلوغ به تزئینات برگ‌مانند سازمان می‌یابند که در لابه‌لای آنها ساختارهای ریز برجسته‌ای وجود دارد.